Jeppy’s Proeflokaal: Superhete peperpasta van Lekkerbekkie

Als vegetariër ben ik met de jaren verslaafd geraakt aan heet/spicy voedsel. Ik voeg aan de meeste gerechten een spicy element toe om een ‘kick’ mee te geven aan een gerecht. De smaak van vlees is namelijk toch wel vrij bepalend bij lekker eten, dus dat mis je wel – ook al kom je tegenwoordig best een eind met vleesvervangers.

Het probleem van spicy producten is dat je er makkelijk aan went: jalapenos, rode pepers, tabasco: nog steeds erg lekker, maar totaal niet meer spicy.

Daar heb ik nu een oplossing voor gevonden: Surinaamse peperpasta van Lekkerbekkie. Lekkerbekkie is een merk dat al meer dan 20 jaar de authentieke Javaanse en Surinaamse smaken naar Nederland brengt.

Deze saus is echt extreem heet: de heetste die ik ooit bent tegengekomen. In het begin deed ik een theelepel in gerechten en dat was teveel. Ik stond in de fik en mijn gezinsleden konden niet eens meer eten van het gerecht.

Een heel klein beetje volstaat dus om aan gerechten een heerlijke kick mee te geven. Het is de perfecte toevoeging – een mespuntje is vaak al genoeg – aan roti, tortilla’s, taco’s, vegetarische hamburgers en Aziatische rijst- en groentegerechten.

Ik heb het gekocht bij Toko Madjoe, een fantastische Indonesische toko in Amstelveen, een toko met fantastische authentieke Indonesische smaken en gerechten. Ook een absolute aanrader.

Hoe doet hij het op de hitte-index?

In de officiële ingrediëntenlijst van de Lekkerbekkie Surinaamse Peper Vers Gemalen (peperpasta) staat simpelweg ‘verse Surinaamse pepers’ vermeld, die maar liefst 92 procent van het product uitmaken

Hoewel het exacte type peper niet specifiek bij naam wordt genoemd op het etiket, is de peperpasta in de praktijk gemaakt van de volgende soorten:

Adjoema: Dit is de primaire Surinaamse basispeper die de fabrikant gebruikt voor deze specifieke rode, extreem hete peperpasta. De Adjoema zorgt voor de intense, vurige hitte.

Madame Jeanette: Afhankelijk van de oogst en de specifieke productlijn van Lekkerbekkie (zoals hun chutneys en andere sambals), wordt er ook Madame Jeanette gebruikt voor het typische fruitige aroma.

Adjoema en Madame Jeanette komen niet voor in bovenstaande hitte-index, maar zijn nagenoeg even heet als de Habanero (de op-een-na- heetste pepersoort), maar ze vallen volledig in het niet bij de extreme hitte van de Carolina Reaper. Waar de Surinaamse pepers zorgen voor een stevige, brandende hitte in gerechten, is de Carolina Reaper een pure ‘chemical bomb’ die tot wel twintig keer scherper kan zijn.

LEES OOK: The 7 Best Movies About Restaurants (Menus Included!)

Nieuwe short op Jeppy’s Video Circus: EVERYTHING THAT MOVES

Vanmorgen heb ik een nieuw filmpje op mijn YouTube-kanaal gezet. Het is een experimentele short van twee minuten waarin ik – net als in Passenger – gebruik maak van versnelling als main effect.

Dit filmpje is gebaseerd op een wetenschapsboekje van Bob Berman, getiteld: Zoom: How Everything Moves – From Atoms and Galaxies to Blizzards and Bees. Ik vond deze vraag wel fascinerend en wilde dit benadrukken hoe bizar het eigenlijk is dat alles beweegt.

Alles dat voorbij komt in EVERYTHING THAT MOVES is te zien vanuit een statisch oogpunt. De camera zelf beweegt niet (tot de laatste shot dan), maar alles binnen het frame beweegt met grote snelheid. De titel van Berman’s boekje zie je terug in de short; er zijn sterrenstelsels en virtuele kwantumdeeltjes, maar ook veel dieren, voertuigen, en natuurlijke fenomenen. Het is in die zin een mini-natuurfilm geworden.

De beelden heb ik grotendeels zelf geschoten, behalve uiteraard de sterrenstelsels en micro-fenomenen. Voor mij zijn de overige beelden een verzameling herinneringen van de laatste jaren, gefilmd in de Schermerpolder, Amsterdam, Italië en België. En er komen veel geliefden voorbij, zoals Rosa, Aagje, en de dieren van ons eiland.

Ik heb onlangs met AI uitgebreid gesproken over de technieken die bekende experimentele filmmakers gebruiken en ben geïnspireerd geraakt om deze hobby naar een nieuw niveau te gaan brengen. Tot ik hier aan toe kom, heb ik nog wat shorts in petto die ik zal schieten en bewerken met mijn huidige toolbox.

Bekijk EVERYTHING THAT MOVES op YouTube:

Waarom vrouwen altijd de schuld krijgen…

Botje, botje in de zee,
hier is mannetje Timpetee.
Mijn liefste vrouw Elsebil,
wil iets hebben wat ik niet wil.

Bovenstaand rijmpje komt uit het sprookje ‘De visser en zijn vrouw’. In dit verhaal woont een visser met zijn vrouw in een omgekeerde bloempot. De visser vond dat niet erg, maar zijn vrouw was ontevreden. Op een dag ving hij een vis – een botje – die hem vroeg hem terug te gooien in ruil voor een wens.

De man vertelt het aan zijn vrouw en ze draagt hem op om een huis te vragen. Dat doet hij met bovenstaande rijmpje, daarbij implicerend dat de vrouw hem tot iets dwingt omdat ze hebberig is. Het botje vervult de wens, maar na een paar weken wil de vrouw een groter huis, en de visser wordt weer op pad gestuurd.

Zo gaat het door en Timpetee vraagt het botje om dienstmeisjes, een kok, een tuinman. Vervolgens begon zijn vrouw weer te zeuren (zo staat het er echt), en wenst hij namens haar dat ze koningin wil worden en in een paleis wil wonen. Daarna wil ze keizerin worden – en uiteindelijk wil ze god worden. Maar na die wens woont ze weer in een bloempot.

Bovenstaand verhaal is er slechts een van vele waarin de man-vrouw verhoudingen zo geschetst worden. Door de eeuwen heen zijn vrouwen in verhalen, mythes en media vaak afgebeeld als verleidsters, manipulatrices of breukmakers.

Het bekendste voorbeeld is Adam en Eva. God verbiedt hen van de appelboom te eten. Adam houdt zich eraan, maar Eva kan de verleiding niet weerstaan – en haalt hem over om hetzelfde te doen. Zo wordt de vrouw de zondaar, de man het slachtoffer.

Ook in Shakespeares Macbeth is het de vrouw die de man overhaalt tot moord. Macbeth is ambitieus, maar zijn vrouw zet hem aan tot actie. Zij draagt de schuld, hij is slechts een willoos instrument.

Deze verhalen zijn diepgeworteld en beïnvloeden hoe we vrouwen nog steeds waarnemen. Een duidelijk voorbeeld is de Beatles. Yoko Ono krijgt de schuld van het uiteenvallen van de band, maar er speelde van alles dat uiteindelijk tot het einde van de groep heeft geleid. Natuurlijk heeft Yoko invloed gehad, maar John Lennon is uiteindelijk zelf degene geweest die uit de band is gestapt – ook wellicht omdat hij door zijn ouders verlaten was, verbondenheid vond bij de Beatles en dat toen later vond bij Yoko waardoor hij de groep kon loslaten. En vergeet niet, Linda McCartney werd ook gehaat. Haar aanwezigheid als vrouw maakte haar, net als Yoko, een gemakkelijk doelwit voor de frustraties van fans.

Ik heb zelf iets soortgelijks meegemaakt. Toen ik los wilde van mijn oude vriendengroep rond 2008/2009 omdat we voor mijn gevoel uit elkaar waren gegroeid kreeg Loesje er de schuld van dat ze mij ervan overtuigd had dit te doen. Ik geef toe dat mijn communicatie over waarom ik uit de groep wilde niet best was, maar zij kreeg direct alle schuld en onterechte verwijten over zich heen. In plaats van dat mijn oude vrienden inzagen dat relaties complex zijn en beinvloedt worden door talloze factoren werd de vrouw direct als enige schuldige aangewezen en werd ik gezien als het willoze, gemanipuleerde slachtoffer.

Sociaal onderzoek naar schuldtoewijzing bevestigt dat dit echt zo werkt. Studies (zoals die van Psychology of Women Quarterly) tonen aan dat vrouwen vaker de schuld krijgen voor relationele problemen, zelfs als mannen evenveel ‘schuld’ hebben. Dit geldt zowel in persoonlijke relaties als in professionele conflicten.

Onderzoekers hebben ook het ‘Yoko Ono-effect’ gedocumenteerd: vrouwen die zich mengen in mannelijk gedomineerde groepen (zoals bands, sportteams of bedrijven) worden systematisch negatiever beoordeeld dan mannen in dezelfde positie.

Een oorzaak is dat vrouwen traditioneel worden geassocieerd met emoties, relaties en sociale dynamiek, terwijl mannen vaak gezien worden als rationeel, onafhankelijk en stabiel. Als er iets misgaat in een relatie of groep (zoals een vriendschapsband die verslapt of een band die uit elkaar valt), wordt de vrouw sneller gezien als de ‘verstoorder’ – alsof zij de bestaande orde doorbreekt. Mannen worden daarentegen vaker gezien als slachtoffer of als neutrale partij.

In heteroseksuele relaties wordt van vrouwen vaak verwacht dat zij sociale contacten en relaties ‘beheren’. Als een man zijn vrienden minder ziet, wordt aangenomen dat zijn vriendin hem ‘beperkt’ – alsof zij actief zijn sociale leven controleert. Mannen daarentegen worden zelden verantwoordelijk gehouden voor het onderhouden of verwaarlozen van vriendschappen.

Conclusie
De neiging om vrouwen de schuld te geven is diepgeworteld in cultuur, psychologie en sociale structuren. Het is geen toeval, maar het resultaat van langdurige patronen waarin vrouwen worden gezien als verantwoordelijk voor sociale harmonie – en dus ook als schuldig als die harmonie verstoord wordt.

Bronnen voor verdere verdieping:
‘The Psychology of Blame’ (Psychology Today)
‘Why Women Are Blamed More Than Men’ (Harvard Business Review)
‘The Yoko Ono Effect: Gendered Blame in Male-Dominated Groups’ (Journal of Experimental Social Psychology)
‘Gender Stereotypes and Relationship Conflict’ (Psychology of Women Quarterly)

Mijn 10 favoriete videogames aller tijden

Ik zou mezelf niet echt gamer noemen, maar toch heb ik wel enige liefde voor het medium. Vorig jaar heb ik van mijn bescheiden bijverdiensten in België een Playstation 5 gekocht – en na jaren van niet gamen ben ik nu weer af en toe achter de console te vinden, vaak samen met Rosa.

Ik speel momenteel o.a. Robocop: Rogue City, GTA V, Hot Wheels Unleashed 2 – Turbocharged, en Red Dead Redemption 2 (de best beoordeelde game ooit op IMDb). Van die games is Robocop: Rogue City mijn favoriet. Het is een stijlvolle, gewelddadige shooter met Peter Weller (de originele RoboCop) in de hoofdrol. Het verhaal is een echte RoboCop original en speelt zich af tussen de gebeurtenissen van RoboCop 2 en RoboCop 3.

Hoewel de graphics van moderne games prachtig zijn, weten de games nog minder te betoveren dan de spelletjes die ik in mijn jeugd speelde. Mijn leven als gamer bestaat uit vier fases: in mijn hele jonge jaren speelde ik games op de Commodore 64 – spelletjes die je moest laden met een cassettebandje. Daarna kwam de Nintendo 8 Bit, een fantastische console waarvan ik de games in mijn lagere schooltijd kapot heb gespeeld.

In mijn studietijd had ik een Playstation 2 waarmee ik honderden uren in de werelden van GTA heb doorgebracht. En nu dus een PS5, waarmee ik me weliswaar vermaak, maar die me nog niet volledig heeft ingepakt. Maar GTA VI moet nog uitkomen, dus ik voorspel dat dat het grote verschil gaat maken. Tussen deze fases door heb ik ook nog verschillende games op de PC gespeeld.

Als ik nadenk over mijn favoriete games en de magie daarvan, is er nog geen PS5 titel doorgedrongen tot de Top 10. Dit gaat hopelijk veranderen het komende jaar. Hierbij mijn top 10 beoordeeld aan de hand van jeugdherinnering en de mate waarin een game je echt kan meevoeren in een andere wereld.

10. Manhunt (Playstation 2)

In dit spel speel je een veroordeelde moordenaar die door een sadistische snuffmovie-producent wordt opgesloten in een jachtterrein vol gewelddadige gangs. Je missie: vermoord alle gangleden om door te mogen naar het volgende level. Hoe gruwelijker de kill, hoe meer punten. Deze game is zó extreem spannend dat dit voor mij nooit is geëvenaard door welke andere game dan ook. De sfeer is intens duister en beklemmend. Een echt donkere parel van Rockstar North.

09. Ikari Warriors (Nintendo 8-bit)

Deze uiterst simpele shooter van de NES uit 1986 heb ik opgenomen simpelweg omdat ik me er zoveel uren mee vermaakt heb. Het spel is erg moeilijk – en een gemiddeld potje duurt vijf minuten – maar met de code ABBA kun je steeds weer drie nieuwe levens krijgen en het spel uitspelen. Hier doe je geloof ik anderhalf tot twee uur over.

08. Blue Max (Commodore 64)

Een vergelijkbaar verhaal als Ikari Warriors, alleen was ik hier pas vijf jaar oud toen ik deze game eindeloos speelde. Je bestuurt een bommenwerper die in de Eerste Wereldoorlog gebouwen moet vernietigen en vijandelijke vliegtuigen moet neerhalen. De game is verrassend speelbaar en nog steeds erg vermakelijk.

07. Grand Theft Auto IV (PC)

GTA IV kwam uit in 2008 en was qua ontwerp een enorme sprong voorwaarts ten opzichte van andere games uit die tijd. Het openwereldontwerp en de mechanics waren indrukwekkend vernieuwend. Ook het verhaal over een Oost-Europese crimineel die een stad à la New York op stelten zet wist me te raken. Het enige nadeel vond ik het sociale systeem waarbij je allerlei vriendschappen moest onderhouden. Daar ben ik niet zo goed in…

06. Super Mario Bros. (Nintendo 8-bit)

Samen met Duck Hunt was dit mijn allereerste game-ervaring op de NES – een enorme upgrade ten opzichte van de Commodore 64. Super Mario Bros. is simpelweg een prachtige game: eindeloos herspeelbaar, met iconisch leveldesign en fantastische muziek.

05. Duke Nukem 3D & Wolfenstein 3D (PC)

Hier smokkel ik stiekem een extra titel de Top 10 binnen. Deze twee klassieke first-person shooters uit de jaren ’90 zijn extreem vermakelijk en heerlijk gewelddadig. In de ene neem je het op tegen aliens, in de andere tegen nazi’s. Vijanden aan flarden schieten met een arsenaal aan wapens en explosieven blijft simpelweg leuk. Ik speel ze allebei nog weleens op de PC – for old times’ sake.

04. StarCraft (PC)

StarCraft is een briljant ontworpen strategiespel met een enorme culturele impact, vooral in Zuid-Korea. Je voert oorlog als één van drie rassen: de marine-achtige Terrans, de steeds evoluerende insectachtige Zerg en de machtige, mysterieuze Protoss. Ik geef toe dat ik het spel nooit heb uitgespeeld zonder cheatcodes (‘show me the money’), maar het heeft me ongelooflijk veel plezier gegeven.

03. Grand Theft Auto: San Andreas (Playstation 2)

Een cadeautje van Loesje voor Sinterklaas 2004. Het jaar daarop heeft ze me nauwelijks gezien ;-). Dit openwereld-gangsterspel is een ode aan de gangster- en hiphopscene van Los Angeles in de jaren ’90. De mogelijkheden in het spel zijn bijna eindeloos, het verhaal is fantastisch – met onder andere Samuel L. Jackson als corrupte agent – en de soundtrack is ronduit waanzinnig.

02. Super Mario Bros 3 (Nintendo 8-bit)

Tijdens een vakantie in Frankrijk, eind jaren ’80, speelde ik dit voor het eerst in een arcadehal op een camping. Ik was meteen verkocht. Het leveldesign is schitterend en de mogelijkheden en geheimen zijn vele malen uitgebreider dan in het originele Super Mario Bros.. Dit is zonder twijfel een van de beste en meest vermakelijke spellen ooit gemaakt.

01. Grand Theft Auto: Vice City (Playstation 2)

Een gangsterspel in een open wereld, gemodelleerd naar Miami in de jaren ’80, met een verhaal dat voelt als een mix tussen Scarface en Goodfellas? Dat móét wel mijn favoriete game aller tijden zijn. Met Ray Liotta als Tommy Vercetti, die zich van net vrijgekomen maffialid opwerkt tot ultieme gangsterbaas van Vice City. Dit spel was een droom die uitkwam en liet zien wat er allemaal mogelijk was binnen het medium. Hoe indrukwekkend GTA VI ook gaat worden: ik verwacht niet dat ze dit ooit nog gaan overtreffen. Een absolute klassieker.

LEES OOK: Mijn 10 favoriete comics & graphic novels