5 redenen waarom Twitter ZUIGT (en waarom ik er toch nog op zit)

Al lang voor de overname door Elon Musk was Twitter al een digitale poel van menselijke excrementen geworden. En de komst van de multimiljardair gaat het er niet beter op maken. Donald Trump weer toelaten zou genoeg moeten zeggen… Wat maakt Twitter tot zo’n depressieve teringzooi?

1. Trends die je woedend maken
Twitter Trends zijn de onderwerpen die het platform je voortdurend toont. Klik op een trend en je kunt alle fijne dingen lezen die de mensheid vindt en denkt. Het algoritme is erop ingesteld om je boos te maken. Stel dat bijvoorbeeld klimaatontkenning je woedend maakt, dan krijg je de hashtag ‘klimaathysterie’ regelmatig te zien. Het algoritme wil je zo lang mogelijk vasthouden en woede is de beste manier om dat te doen. Dus probeert Twitter je voortdurend te verleiden dingen te lezen die je hartslag en bloeddruk opvoeren en testosteronproductie flink doen stijgen.

2. Spreekbuis van extreem rechts
Of het nou Forum voor Democratie, Wilders of Trump is, allemaal maken ze volop gebruik van Twitter om misinformatie te verspreiden, te liegen, tegenstanders te beledigen en hun vele volgers op te hitsen tegen iedereen die het niet met ze eens is.

3. Anonieme trolls
Twitter barst van de trolls; mensen die allemaal lelijke dingen schrijven en complottheorieën steunen onder een alias. Deze anonimiteit stelt hen in staat over het randje te gaan als het aankomt op racistische opmerkingen of zelfs bedreigingen. Ik had gelezen dat Elon Musk overwoog anonieme profielen te verbieden. Dat is wat mij betreft de enige manier waarop het platform misschien nog wel te redden is. Maar sinds de daadwerkelijke overname heeft hij hier niks meer over gezegd.

4. Heersende reptielen en insectenburgers
De belangrijkste complottheorie op Twitter, verspreid door miljoenen trolls, is ‘The Great Reset’. In deze blog leg ik uit wat het inhoud, maar in het kort komt het erop neer dat het World Economic Forum (WEF) bezig is een communistische wereld-overheid te installeren. Oftewel, het WEF zijn Baudet’s heersende elite reptielen. Enkele middelen die het WEF hiervoor inzet zijn: een deel van de mensheid uitroeien met coronavaccins, de klimaathoax verspreiden, de boeren uitkopen en de woke-ideologie verspreiden. Het eindspel is de wereldbevolking tot slaaf maken middels digitale ID’s en een dieet van insectenburgers. Aanhangers van dit complot hangen ieder nieuwsbericht hieraan op (zonder enig bewijs uiteraard) en dragen zo bij aan:

5. Toxische onenigheid
Een discussie voeren online kan best leuk zijn als het op basis gaat van wetenschap en goed beredeneerde argumenten. Op Twitter is hier geen enkele sprake van. Het platform is verdeeld in twee kampen die voortdurend oorlog voeren. Bij de anonieme trolls, #Greatreset aanhangers en Forum voor Democratie-stemmers, heeft het helemaal geen zin om met argumenten te komen. Ze zijn er alleen op uit om uitdrukking te geven aan hun anti-alles gedachtengoed. Dit alles draagt weer bij aan het woede opwekkende algoritme en zo is de cirkel weer rond.

Wat doe ik hier dan nog?
En zo komen we bij de vraag; als het zo ellendig is, wat doe je er dan nog? Hier zijn verschillende (egoïstische) redenen voor. Ik heb een eigen blog en hoewel ik het niet voor volgers en traffic doe is het voor een mini-uitgever toch wel fijn als er af en toe wat bezoekers komen. Ik zit niet op andere social media-kanalen, dus Twitter is – naast direct verkeer via Google en mails – met mijn 3338 volgers (waaronder ook bots en Oost-Europese prostituees) het enige platform dat ik heb om bezoekers te trekken.

Maar als ik depressief wordt van het lezen van Tweets, is dat het wel waard? Nee. Daarom probeer ik zo weinig mogelijk te lezen, deprimerende trends uit te zetten en trolls te blokkeren. Dat lukt inmiddels aardig. Dan is er nog wel de principiële vraag; wil je bijdragen aan iets dat haat verspreidt en de samenleving verder polariseert? Dat lijkt me een duidelijke ‘nee’. Maar hier kan ik de zelfrechtvaardiging gebruiken dat ik een journalist ben en via Twitter in verbinding sta met wat er in de samenleving speelt. Uitvergroot en vertekend weliswaar, maar dit is wel wat veel mensen echt denken, hoe lelijk dat ook is.

 

Gaat de mensheid de komende eeuw overleven?

Antarctica’s Ross Sea. Original public domain image from Flickr

Een tijdje terug kwam ik in een social media bubbel terecht van de extinction crowd; mensen die denken dat we – de mensheid – het niet gaan redden vanwege allerlei tipping points op klimaatgebied die we gaan overschrijden en die zullen leiden tot een onomkeerbare cascade van rampzalige effecten met als gevolg: geen mensheid meer eind 21ste eeuw of begin 22ste eeuw.

Deze crowd baseert zich op harde wetenschap en hun argumenten zijn niet makkelijk te weerleggen. Bovendien begint het bewijs zich steeds duidelijk te manifesteren in de wereld van vandaag: bosbranden, hittegolven, overstromingen en stormen. Deze crowd zegt ook – terecht – dat de huidige generatie politieke leiders lang niet genoeg doet om de grootste rampen af te wenden.

Het is verleidelijk om in deze visie mee te gaan, maar ik zie toch nog hoop voor de mensheid. Er moet dan echt wel een heleboel gebeuren, maar ik geloof dat er manieren zijn om de politiek toch in beweging te krijgen. Politiek commentator Ian Bremmer schrijft in zijn laatste boek ‘The Power of Crisis’ dat crisissen dé manier zijn om voor een omwenteling te zorgen. En aan crisissen geen gebrek in deze tijd.

De impact van de coronacrisis in termen van doden, ziekte, schuld, economische vertraging, achteruitgang in mentale gezondheid en polarisatie in de samenleving zijn nog lang niet de wereld uit. Toch is dit verre van de laatste crisis geweest. De komende decennia zullen we geconfronteerd worden met tenminste drie crisissen die een veel grotere impact zullen hebben dan corona, stelt Bremmer.

Ten eerste is het vrijwel zeker dat er een nieuwe pandemie komt in de komende decennia. Dat is een direct gevolg van de toename van de wereldbevolking en het verdwijnen van natuur waardoor er steeds meer diersoorten met elkaar in aanraking komen. Qua dodelijkheid was corona zeker niet het ergst denkbare virus, dus dat kan de volgende keer een stuk slechter uitpakken. Of juist beter: als er een paar miljard mensen worden uitgeroeid hebben we meer tijd om te dealen met de tweede grote crisis die op ons afkomt: de klimaatcrisis.

klimaatverandering zal de levens van miljarden mensen op zijn kop zetten en vormt een ongekende bedreiging van de duurzaamheid van het leven op aarde. Dit is al niet meer tegen te houden. Delen van de aarde zullen onbewoonbaar worden en er zullen miljoenen vluchtelingen op de been komen de komende decennia.

Toch is volgens Bremmer klimaatverandering niet eens de ergste crisis die op ons afkomt. Volgens de geopolitieke expert is de grootste bedreiging voor onze collectieve toekomst de onverwachte impact van nieuwe technologieën die de manier waarop we leven, denken en met elkaar interacteren veranderen, en die onze toekomst zal bepalen. Kijk naar de polarisatie die momenteel veroorzaakt wordt door social media en je krijgt een idee van wat Bremmer bedoeld.

De technologie die nu in ontwikkeling is, zal nog veel grotere gevolgen hebben. Neem de ontwikkeling van kwantumcomputing. Het land dat dit als eerste ontwikkelt zal in staat zijn om nagenoeg alle encryptie van computer- en beveiligingssystemen wereldwijd te omzeilen. Alleen al de dreiging dat een land dit gaat ontwikkelen, kan aanleiding zijn voor het begin van de derde wereldoorlog…

Om met de gevolgen van deze drie existentiële bedreigingen om te gaan is internationale samenwerking onontbeerlijk. Met name de relatie tussen de VS en China is cruciaal en die relatie verslechtert momenteel in rap tempo. Dus hoe kan ik nog hoop hebben op een goede afloop? Ik denk dat de toekomst nog niet bepaald is en het verleden heeft aangetoond dat we in extreem moeilijke situaties een ommekeer kunnen maken. Ook nieuwe technologie is een wild card die ons verder kan helpen.

Er zijn geen garanties, maar ik denk dat we na de shit storm die we ongetwijfeld gaan krijgen de komende decennia tot een nieuwe hereniging komen en samen gaan werken aan de oplossingen die nodig zijn, want dit is ook in ieders eigen belang. Het is een gok, maar de extinction crowd gokt op een andere uitkomst, namelijk blijvende ‘inertia’ (traagheid). We gaan het hoe dan ook meemaken.

Hoe het echt zit met ‘The Great Reset’ complottheorie

Wie wel eens op Facebook of Twitter komt heeft het wel eens voorbij zien komen: berichten en/of video’s over ‘The Great Reset’. Zelfs zonder social media kun je het gezien hebben; in de Tweede Kamer ‘bijdragen’ van Baudet viel het begrip regelmatig en de anti-campagne posters hingen zelfs in de Rijp (zie foto hieronder). Maar wat is The Great Reset eigenlijk?

Het echte idee van The Great Reset zullen de meeste Forum-stemmers maar dodelijk saai en onbegrijpelijk vinden. Het is een voorstel van o.a. Klaus Schwab, grondlegger van het World Economic Forum (WEF), om na de coronapandemie de wereldeconomie duurzaam opnieuw op te bouwen. Schwab schreef er een boek over samen met Thierry (naamgenoot van…) Malleret.

De belofte van het voorstel is: verhoogde duurzaamheid, minder sociale ongelijkheid en stakeholder capitalism. Dat zijn positieve zaken, maar de keerzijde is dat er meer macht zal vloeien naar grote corporates (in tech, finance en pharmaceuticals) en supranationale organisaties. Ook zal de burger door het voorstel aan macht inboeten.

Vooral vanwege dat laatste punt is het idee van Schwab gekaapt door populisten, zoals Baudet, voor een complottheorie met dezelfde naam. Deze theorie wordt al sinds het begin van de coronapandemie met groot succes verspreid. Baudet heeft er zelfs zijn hele partijprogramma (na het uiteenvallen van zijn partij in 2020) op ingestoken, maar ook internationaal is de complottheorie populair.

De complottheorie komt erop neer dat het World Economic Forum de zelf veroorzaakte coronapandemie misbruikt om burgers steeds meer vrijheden af te nemen, grote delen van de wereldbevolking om zeep te helpen met vaccins, een wereldwijde overheid te installeren en van burgers slaven te maken die alles alleen nog via een centraal digitaal systeem kunnen doen. Een soort Brave New World meets 1984 dus.

Het handige voor de complotverspreiders is dat er veel over gepubliceerd is door het WEF. Dus zeggen ze; ‘de globalisten willen de macht overnemen en ze doen dit gewoon openlijk’ en ‘waarom heeft niemand in de gaten wat er aan het gebeuren is?’. Niemand van hen heeft echter het boek van Schwab gelezen; ze baseren zich op nep nieuwsberichten en ophitsende posts van populisten.

De complotdenkers vallen ook duidelijk prooi aan de ‘confirmation bias’ (of bevestigingsvooroordeel): de neiging om alleen waarde te hechten aan informatie die de eigen ideeën, overtuigingen of hypotheses bevestigt. Een voorbeeld is minister Kuipers die het corona EU-paspoort wil verlengen. De reden hiervoor is waarschijnlijk dat de minister verwacht dat corona nog een comeback gaat maken, maar voor de wantrouwende complotdenker is dit hét bewijs dat de Great Reset de volgende fase ingaat.

Aan de andere kant: de coronamaatregelen zijn bijna allemaal afgeschaft, dus dat dreigt te botsen met de complottheorie. Wat te doen? De uitkomst werd vrijwel direct geboden door Poetin die Oekraïne binnenviel. En al snel doken er video’s op waarin wordt gesteld dat deze oorlog ook bij het plan van ‘de globalisten’ hoort.

De oorspronkelijke tijdslijn van ‘The Great Reset’ is inmiddels bijgesteld.

Toen viel alles voor mij op zijn plaats. Waarom die verheerlijking van strongmen als Poetin? (Baudet noemde hem een ‘prachtkerel’). En waarom zijn bijna alle aanhangers van de theorie vóór Trump, tegen coronamaatregelen en nu zelfs voor Poetin? Het is duidelijk: de complottheorie is onderdeel van een georganiseerd plan van populisten om de macht in het Westen te grijpen. De complottheorie is zelf onderdeel van een complot!

Dit is niet de eerste keer dat een nepnieuwscampagne wordt ingezet om een populist aan de macht te helpen. Donald Trump heeft zijn overwinning aan de algoritmes van Facebook te danken dat gebruikers voortdurend nepnieuws toonde van hoe slecht de democraten wel niet waren. Trump is daarbij geholpen door Russische troll farms. Baudet en andere Europese populisten hebben goed gekeken naar de trucs die Trump (en andere dictators zoals Poetin) gehanteerd hebben om ‘het volk’ te manipuleren. Door wantrouwen te creëren tegen de gevestigde politici (zie poster) en de populisten neer te zetten als ‘beschermers van de vrijheid’ hopen ze dat voldoende stemmers hierin meegaan, zoals in de VS gebeurde.

Helaas voor de populisten werkt de strategie niet heel goed momenteel. Online zijn er weliswaar veel aanhangers, maar bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2022 heeft FvD het heel slecht gedaan. Het pro-Poetin standpunt is zelfs bij veel FvD-aanhangers verkeerd gevallen. Toch is dit een gevaarlijke ontwikkeling. Facebook weet dat Trump met behulp van Russische trolls de verkiezingen van 2016 heeft gewonnen en de social media hebben hun algoritmes niet aangepast, wat schandalig is. Daarom blijft nepnieuws zoals ‘The Great Reset’ een potentieel dodelijkere epidemie dan corona. We hebben immers al genoeg gekken, dictators en populisten aan de macht momenteel.

Gefilterde realiteit als het ultieme businessmodel

De invloed van Instagram op de wereld is gigantisch, of je de dienst nou gebruikt of niet. Het bedrijf werd opgericht in 2010 door Kevin Systrom en Michel Krieger en nu, tien jaar later, heeft de dienst een miljard actieve gebruikers wereldwijd. Meer dan 200 miljoen Instagram gebruikers hebben 50.000 volgers. Daarmee zouden ze een ‘living wage’ kunnen verdienen door voor merken te posten volgens het influencer analyse-bedrijf Dovetail. Miljoenen mensen, bedrijven en merken hebben meer volgers dan The New York Times abonnees heeft en runnen dus in feite een persoonlijk mediabedrijf. De meest populaire accounts kunnen 100.000 dollar verdienen met het posten van één enkele foto. Shockerend, maar waar.

De korte, maar enerverende geschiedenis van Instagram wordt verteld in No Filter: The Inside Story of Instagram door Sarah Frier, één van de beste business boeken van 2020 volgens Inc.com.

De strategie van Instagram is het laten meebeleven van de levens van anderen via de camera op hun telefoon. Het visuele aspect is wat het social media bedrijf onderscheidt van andere social media, inclusief moederbedrijf Facebook dat Instagram in 2012 kocht voor 1 miljard dollar. Destijds een ongekend bedrag voor een startup met 9 medewerkers en geen verdienmodel. Vandaag wordt het beschouwd als een van de meest rendabele overnames allertijden. Instagram haalde in 2019 een omzet van 20 miljard dollar. De geeks hebben definitief de wereld veroverd.

De culturele impact van Instagram kan goed worden uitgedrukt in het Japans. Instabaye is een Japans woord voor hoe goed een product visueel via Instagram kan worden verspreid. Dat vergroot de kans dat het een sociaal en commercieel succes wordt. Een voorbeeld: Een post van de hond Tuna, een hond met een scheve bek, werd op de Insta-blog geplaatst en het keffertje werd in één nacht een beroemdheid. De eigenaresse – Courtney Dasher – koos ervoor haar baan op te zeggen en fulltime de account van haar hond te gaan managen.

Stanford-studenten Systrom en Krieger begonnen het bedrijf om te profiteren van de nieuwe fase van het internet: de mobiele fase. In die tijd waren mobiele foto’s nog van zeer lage kwaliteit. De oprichters ontwikkelde filters waarmee gebruikers van de dienst simpele foto’s konden omzetten in bijzondere kunst. Met dit simpele idee trokken ze artiesten aan die snel vele volgers wisten te krijgen. De eerste influencers.

Net als bij Facebook is Instagram een afspiegeling van de oprichter. Systrom is een man die constant bezig is zichzelf te verbeteren. Hij wilde op Instagram alleen esthetische posts zien en leidde zijn gebruikers op om betere, creatievere, posts te maken. De oprichter van Facebook daarentegen, Mark Zuckerberg, is hoofdzakelijk gefocust op winnen. De strategie van Facebook is dan ook sterk gericht op groei, zelfs wanneer dat ten koste gaat van de privacy en het comfort van gebruikers. Dit heeft onder andere geleid tot algoritmes die fake news promoten. Vier jaar Donald Trump hebben we in feite (pun intended) te danken aan Facebook dat nep-nieuwsberichten onder de aandacht bracht van miljoenen stemmers. Berichten die later geproduceerd bleken te zijn door Russische troll farms.

Waar de schandalen op Facebook vooral met privacy te maken hebben, is de veel belichte keerzijde van Instagram vooral de negatieve impact die de app heeft op het geestelijk welzijn van jongeren en mensen in het algemeen. Door continu blootgesteld te worden aan een gefilterd beeld van de levens van mensen die ze volgen, verbleken hun eigen levens hierbij en dat leidt tot compare and despair gevoelens. De hashtag #nofilter betekent dan ook dat een foto niet bewerkt is. En dat is op Instagram eerder uitzondering dan regel. Kortom, de app laat jongeren vooral zien wat ze allemaal missen: een leven vol feesten, een perfect uiterlijk en tienduizenden volgers. Ook de instagrammers die geld verdienen met de foto-app ervaren een enorm hoge druk. Zo zijn er veel travel influencers die voortdurend gratis op reis zijn dankzij hun vele volgers. Hotels en reisorganisaties bieden ze graag allerlei tripjes gratis aan en betalen hen zelfs voor exposure. Maar deze posters zijn continu op zoek naar perfecte foto’s die hun volgers kunnen waarderen. En dat is een stressvol bestaan…

Facebook heeft destijds een revolutie ontketend in marketing. Adverteerders werd door alle data die werd opgeslagen de mogelijkheid geboden hele specifieke doelgroepen te bereiken. Mensen die houden van biologisch eten of actiefilms bijvoorbeeld. Instagram is met name voor de mode-industrie een game changer geweest. Deze bedrijven waren gewend om maanden te werken aan campagnes en media-inkoop voordat ze eindelijk hun nieuwe collecties konden tonen. Op Instagram konden ze direct hun foto’s kwijt en ook nog in gesprek met mensen die er interesse in hadden.

Instagram heeft ook de cosmetische industrie flink doen groeien. Ook bij jongeren. Er heeft de afgelopen jaren een explosieve toename plaatsgevonden van huid-, botox- en fillerbehandelingen. En ook de butt-lift, waarbij vet uit de buik wordt gezogen en wordt geïnjecteerd in de billen, is in trek. Jawel, geïnspireerd door top influencer Kim Kardashian. Deze behandeling wordt als zeer gevaarlijk beschouwd door medici en kan zelfs een dodelijke afloop hebben.

In 2018 vertrokken de oorspronkelijke oprichters bij Instagram. Ze hadden genoeg van de ‘groeien ten koste van alles’ cultuur bij Facebook. Hun legacy, in termen van culturele en economische impact, is enorm. Al kun je bij bovenstaande natuurlijk afvragen hoe wenselijk de gebrachte veranderingen zijn. Je kunt het daarentegen ook zien als de evolutie waar het internet en de sociale media doorheen moeten. Nu worden de zwakheden van de algoritmes geëxploiteerd door kwaadwillenden en zijn we in een tijdperk van grote polarisatie belandt. Ook zijn er tech-monopolies ontstaan: de overname van Instagram door Facebook hadden de autoriteiten nooit moeten goedkeuren. Maar zoals bij alles wat nieuw is worden er lessen geleerd. Al dan niet door de huidige CEO’s van de sociale media giganten. Gaan we nog veel rotzooi krijgen? Absoluut. Maar uiteindelijk moet het mogelijk zijn netwerktechnologie zo in te zetten dat het de mensheid dient in plaats van schaadt. Dat we hier nog lang niet zijn moge duidelijk zijn na het lezen van No Filter.