Power of Grayskull

Een anderhalf uur durende documentaire over He-Man? Tuurlijk. Zelfs voor een kind van de jaren 80’ zoals ik is het makkelijk te vergeten hoe groot deze hype was.

Het verhaal van He-Man begint in 1977 Fanboys snappen het al, dit was het jaar dat Star Wars uitkwam. Er was op dat punt nog nooit een film succesvol vertaald naar speelgoed. Star Wars veranderde dat voor altijd. Speelgoedmaker Mattel, wiens grootste successen tot dat moment Barbie en Hot Wheels waren, keerde het om. Ze begonnen met de speelgoedlijn en de rest kwam later.

He-Man was een massief gespierde held. Dat was nieuw toen. De volgende stap was hem een formidabele tegenstander geven. Dat werd natuurlijk Skeletor. Toen volgden nog allemaal coole ondersteunende personages: Evil-Lyn, Teela, Man-At-Arms, Mer-Man, Beast-Man, et cetera. Het volgende design was Castle Grayskull. Great! Maar met het doodshoofd erop lijkt het meer op Skeletor’s basis, hoe zat dat? Toen begonnen de makers het verhaal vorm te geven. Het kasteel is van geen van beide, maar wie twee helften van een magisch zwaard bezit krijgt de ‘seat of power’.

In 1982 kwam de eerste reclame van Mattel en de geweldige ontwerpen trokken kinderen gelijk deze fantasiewereld binnen. Wat ontbrak was echter een medium om het verhaal te vertellen. Dat werden in eerste instantie mini-comics. De uitvinder van de Saturday Morning Cartoon, Lou Scheimer, besloot er vervolgens een serie van te maken.

He-Man kreeg ervan langs van de cenzuurders omdat het zo gewelddadig zou zijn. Daarom werd er een stom moreel lesje aan het einde geplakt. Maar los daarvan was het een geweldige, vermakelijke serie. Kinderen waren er gek op. En Mattel verdiende miljarden. Tussen 1982 en 1987 zorgde de gespierde held voor 95 procent van de groei bij Mattel. Die laatste jaren was het zelfs groter dan Barbie. Om de groei vast te houden werd er ook nog een vrouwelijke held geïntroduceerd; She-Ra. In 1987 kwam de behoorlijke ‘live action’ film met Dolph Lundgren en Frank Langella.

En daarna doofde het kaarsje langzaam uit. Tien jaar later probeerde ze het nog met een nieuwe versie van de serie, maar dit is nooit van de grond gekomen. De makers in de docu verklaarden het succes doordat het gaat over je eigen innerlijke ik transformeren met je eigen kracht. Mijn eigen verklaring is dat het, net als Star Wars, een briljante schurk heeft. We houden ervan te fantaseren over onze donkere kant en dat is de aantrekkingskracht van een serie als He-Man.

Lees ook: 10 favoriete slechteriken uit jaren 80’ tekenfilms

“God heeft het gedaan” – Diego Maradona

“Zoals Diego voetbalde, voetbalde er niemand. Hij is niet groot en springt niet echt hoog. Hij is een voetballer zonder een fysiek voordeel. Maar het is duidelijk dat Diego het vooral van zijn brein moest hebben. Daarmee speelde hij beter dan de rest.”
– Gonzalo Bonadeo, sportjournalist

Van de regisseur van Amy en Senna verscheen dit jaar een fascinerende documentaire over de legendarische Argentijnse voetballer Diego Maradona, misschien wel de beste voetballer aller tijden. De film toont vooral zijn jaren bij voetbalclub SSC Napoli, een periode die zowel grote uppers als downers kende voor de virtuoos.

Weet Maradona wel wat de Camorra is en dat het geld van deze criminele organisatie overal zit in Napels? Ook in betaald voetbal? Dat vraagt een bijdehante journalist bij de eerste persconferentie van Maradona in de Italiaanse stad. Hij wordt er meteen uitgebonjourd. Toch heeft de verslaggever een gevoelig punt aangesneden, zoals later zal blijken tijdens Diego’s mindere fase…

Maar eerst komt het grote succes. Het jaar voor Maradona’s komst bij de club, in 1985, was Napoli bijna gedegradeerd. Hier bracht de sterspeler snel verandering in en de Napolitanen gingen van hem houden. Na een spectaculaire overwinning op Juventus hebben bijna alle Napolitanen een foto van Maradona in hun huis hangen. Vaak naast Jesus.

In 1986 wint Maradona het WK met thuisland Argentinië. Vooral de kwartfinale tegen Engeland is gedenkwaardig. Diego scoorde in de 51ste en 55ste minuut, de eerste met zijn hand (‘Hand of God’) en de tweede is meerdere malen bekroond als mooiste goal ooit. Dit toonde de twee kanten van Maradona: een beetje bedrog en een beetje genialiteit. Argentinië won de finale met 3-2 van West-Duitsland.

Het jaar 1987 werd een onvergetelijke tijd voor de stad Napels dat binnen Italië nooit respect kreeg. In dit gedeelte is de Diego Maradona (de documentaire dus) het meest indrukwekkend: prachtige beelden van blauwgekleurde stadions (kleur van SSC Napoli), onvoorstelbare passes en briljante goals. Napoli won dat jaar voor het eerst de Scudetto, het Italiaanse landskampioenschap. Voor de Napolitanen stond dat gelijk aan het winnen van het WK en ze vierden twee maanden lang feest. Maradona was nu echt God (Dio) voor ze.

Wie iets weet over Maradona’s levensverhaal, weet dat op een gegeven moment cocaïne zijn intrede doet. Dit kreeg hij van de Camorra die de machtigste man van Napels graag in hun greep wilde krijgen. Hiermee begint het verval. Dan, tijdens het WK 1990, verslaat Maradona’s thuisland Italië met penalty’s. In Napels notabene. Dit koste hem zijn populariteit bij de Italianen. Dan pakt de media hem aan voor zijn drugsgebruik en hij valt in een diep gat.

Ja, zijn levensverhaal kent de nodige downers, maar hij heeft toch een waanzinnig nalatenschap. Kijk naar zijn skills in deze compilatie, en je kunt er bijna niet omheen. Dit is een halfgod aan de bal.

#MeToo en de val van Harvey Weinstein

“The fat guy from Queens had used his power to exploit the dreams of woman who had come to Hollywood to search for fame.”

De #MeToo-beweging begon met de val van de machtige filmproducent Harvey Weinstein, een karikatuur van het type filmbons dat niet meer bestaat. Weinstein is de afgelopen 30 jaar als producent betrokken is geweest bij veel van mijn favoriete films. Met name alle Tarantino’s en The Lord of the Rings.

Iedereen was het erover eens: hij was briljant. Hij had oog voor talenten, deed risicovolle investeringen en wist enorm veel publiciteit te genereren voor zijn projecten. Maar behalve filmmaken was hij nog op een ander vlak actief: seksueel misbruik van vrouwen. In de documentaire Untouchable komen verschillende van zijn slachtoffers aan het woord. De misbruik-tactieken van Weinstein komen in de verhalen steeds overeen: Eerst over carrière praten en dan de actrice alleen op een hotelkamer krijgen. ‘Iedereen doet het. Wil je me echt tot vijand maken?’

Waarom heeft het zo lang geduurd voordat hij werd gepakt? Simpel, door de machtsverhoudingen. De vrouwen die hij misbruikte wilde het allemaal maken in Hollywood. Weinstein kon ze rollen geven en ze introduceren bij de juiste mensen. In het geruchtencircuit kreeg de vrouw meestal de schuld: “Zij heeft Harvey gepijpt voor een rol.” De enkele keren dat hij beschuldigd werd, stuurde hij er een leger advocaten op af die de zaak snel in de doofpot stopte. En zo kon hij 30 jaar lang ongestoord doorgaan met zijn praktijken.

De emotionele schade voor de vrouwen is groot. “Het is moeilijk te geloven dat mij dit overkwam. Ik snijd dit eruit; het lijkt een scene uit een slechte film.”
En: “Het ontneemt je iets in relaties met anderen. En zij weten niet waarom.”

Uiteindelijk heeft een groep actrices zich verenigd en met behulp van onderzoeksjournalist Ronan Farrow hebben ze getuigenissen verzameld en een belastende geluidsopname. Toen dit naar buiten kwam barstte de bom en verspreidde het #MeToo-vuur zich binnen de kortste keren over de hele wereld.

#MeToo heeft een keerzijde: het kan voor eeuwig de reputatie ruïneren van mensen die het eigenlijk niet verdienen. Maar in het geval van Weinstein is het fijn om te zien dat machtsmisbruik niet ongestraft blijft. Op 6 januari, 2020, zal de rechtszaak tegen de gevallen filmbons plaatsvinden.

Update 11 maart 2020

De uitspraak: Harvey Weinstein’s Stunning Downfall: 23 Years in Prison

System of a Clown

De laatste documentaire van de linkse filmmaker Michael Moore begint op verkiezingsavond 8 november 2016. Was het een droom? Dat moest wel.

De uitslag was al lang bekend: Donald Trump zou GEEN president worden. Zijn deelname aan de verkiezingen was één grote grap geweest. En nu zou de grap pas echt hilarisch worden.

De titel Fahrenheit 11/9 verwijst naar de dag dat Trump werd gekozen tot nieuwe president van de Verenigde Staten. What the fuck happened? Die vraag is vrij makkelijk te beantwoorden. Het systeem is totaal kapot. De verkiezing van Trump was al decennialang aan het ontstaan. Bernie Sanders was de democratische kandidaat die écht verandering had kunnen brengen. Hij had de bedrijven en superrijken aangepakt in tegenstelling tot (Crooked) Hillary. Sanders was, met andere woorden, veel te gevaarlijk voor het establishment. Dus, tegen de wil van de stemmers in, droeg de ruggengraatloze Democratische partij Clinton voor. Wat een grap.

Gelukkig is Hillary geen president geworden. Of liever, wel en niet gelukkig. Wél gelukkig omdat ze het gebroken systeem in stand zou hebben gehouden. En erger nog; stemmers verder vervreemd zou hebben van het politieke proces. Niet gelukkig omdat Trump aan de macht levensgevaarlijk is. Hij steekt zijn bewondering voor despoten als Xi, Erdoğan, Duterte en Poetin niet onder stoelen of banken. Hij heeft ook regelmatig gehint op een presidentschap voor het leven, of tenminste 16 jaar. Laten we niet weer de fout maken door te denken dat het niet kan gebeuren. De vergelijking Trump-Hitler – die Moore maakt – is kloppend in de zin dat we beide kunnen beschouwen als meesters in het bespelen van het volk.

De democratie in de VS staat onder grote druk, dat is duidelijk. Er is enorme verdeeldheid. Ook dat doet sterk denken aan de aanvang van de Tweede Wereldoorlog. En rijke mini-Trumps komen weg met steeds meer walgelijke acties. Zoals Rick Snyder, door wiens toedoen in Flint 10.000 (arme, zwarte) kinderen loodvergiftiging opliepen terwijl hij zijn zakken vulde. Met Trump aan de macht is het hek van de dam, betoogt Moore.

Het positieve nieuws is dat een crisis onherroepelijk zorgt voor een revolutie van onderop. Een nieuwe lichting democraten (vooral jonge vrouwen) willen de partij volledig hervormen. Overlevers van een high school shooting (de zoveelste) vallen de NRA aan en politici die hun geld blijven aannemen. En stakende leraren eisen (en krijgen) een hoger salaris. Deze voorbeelden geven hoop in een documentaire die anders wel erg deprimerend zou zijn.

Maar de strijd is nog niet gestreden. Hij begint pas net…