The Mind-Body Problem (Resolved)

Since the 17th century, the march of science has swept all before it. The route mapped out by Copernicus, Newton, Darwin and Einstein is dotted with numerous significant milestones along the way giving hope that, in time, even the remotest regions of the universe and the innermost secrets of the atom will be exposed by science…

Or will they? There is at least one mystery that has so far resisted the best efforts of scientists and philosophers alike: the human mind. This mind/body problem is arguably the thorniest of all philosophical issues.

We are all immediately conscious of our consciousness. We have thoughts, feelings, desires that are subjective and private to us. In stark contrast, science is triumphantly objective. So how can something as strange as consciousness conceivably exist in the physical world that is being exposed by science?

As in epistemology, the philosophy of knowledge, so in the philosophy of mind, the Frenchmen René Descartes made an impact in the 17th century that has reverberated through Western philosophy till this present day. Descartes’ refuge in the certainty of his own self naturally lead him to give an exalted status to mind in relation to everything in the world outside it. In metaphysical terms he conceived mind as an entirely distinct entity as mental substance whose essential nature is thinking. Everything else is matter or material substance whose defining characteristic is spatial extension a.i. filling physical space. Thus he envisioned two distinct realms; one of immaterial minds with mental properties such as thinking and feeling. Another of material bodies with physical properties such as mass and shape.

Problems for dualism
A desire to drink causes my arm to lift the glass. A drawing pin in my foot causes me pain. Mind and body interact. Mental effects bring about physical ones and vice versa. But the need for such interaction immediately casts doubt on the Cartesian picture. It is a basic scientific principle that a physical effect requires a physical cause. But by making mind and matter essentially different, Descartes appears to have made interaction possible. Descartes himself recognized the problem, and realized it would take God’s intervention to enable the necessary causal relationship. But he did little else to resolve the issue.

Descartes younger contemporary and follower, Nicolas Malebranche, accepted the duality and took it upon himself to tackle the problem. His surprising resolution was to claim that interaction did not in fact occur at all. Instead, on every occasion when a conjunction of mental and physical interaction was required, God acted to make it happen. So creating the appearance of cause and effect. The awkwardness of this doctrine, known as occasionalism, got little support and serves mostly to highlight the seriousness of the problem it was intended to fix.

Idealism & physicalism
The obvious response to the difficulties facing the substance-dualism of Descartes, is to adopt a monistic approach to claim that there is only one kind of stuff in the world, either mental or physical. A few – most notably George Berkeley – have taken the idealist path claiming that reality consists of nothing but minds and their ideas. But the great majority – certainly amongst modern day philosophers have opted for some form of physicalist explanation. Driven on by the undeniable successes by science in other areas, the physicalist insists that the mind too must be brought within the purview of science and since the subject matter of science is exclusively physical, the mind must also be physical. The task then becomes to explain how mind – subjective and private – fits into a purely physical account of the world; objective and publically accessible.

Physicalism has taken a number of different forms. What they have in common is that they are all reductive. They claim to show that mental phenomena can be analyzed, fully and exhaustively, in purely physical terms. Advances in neuroscience have left little doubt that mental states are intimately related to states of the brain. The simplest cause for the physicalist is thus to claim that mental phenomena are actually identical to physical events and phenomena in the brain. The most radical versions of such identity theories are eliminative. They propose that – as out scientific knowledge advances – folk psychology, our ordinary ways of thinking and expressing our mental life in terms of believes, desires, intensions and so on, will disappear. They will be replaced by accurate descriptions and concepts drawn principally from neuroscience.

Physicalist solutions to the mind-body problem brush aside many of the difficulties of dualism at a stroke. Predictably, critics of physicalism complain that its proposers have brushed aside too much. That its successes have been achieved at the heaviest cost: a failing to capture the essence of conscious experience, its subjective nature.

Source: 50 philosophy ideas you really need to know, Ben Dupré

Fast forward to present day 2017. Quite a few scientists have become frustrated with the failure of science to give an explanation for mind though the general public is not aware of this failure. Also, there is a growing body of evidence for consciousness existing separate from the physical brain and being continually present in the cosmos. This correlates precisely with cutting-edge physics, which posits that things in our time and space are not intrinsically real, but are manifestations of a hidden dimension where they exist in the forms of superstrings, information fields, and energy matrices.

I am personally convinced that the mind-body problem has already been resolved, and the exception amongst Western philosophers – George Berkeley – got it right. It will take a long time before the general paradigm is shifted though. This is a ‘the world is not flat’ type of turnaround that takes time for the science community and general population to digest.

Read also: What Schrödinger’s Cat Tells Us About Reality


Het mentale universum

“Of course it is happening inside your head, Harry, but why on earth should that mean that it is not real?”
― Albus Dumbledore, Harry Potter and the Deathly Hallows

Met de opkomst van kwantummechanica een eeuw geleden deed het universum een verdwijntruc en het is er sindsdien niet meer solide op geworden. Met zijn uitstekende TED-talk maakt Anil Seth duidelijk dat de neurobiologie het volgende gebied is wat het onvermijdelijke duidelijk maakt; we leven in een mentaal en niet een fysiek universum.

De plaatjes die ons bewustzijn via onze hersenen genereert komen zowel van binnen als van buiten het brein. Als je dit verder doordenkt, ga je je afvragen wat het verschil eigenlijk is tussen die twee. Is er wel een verschil? Ik denk het niet; Robert Lanza heeft gelijk: onze interne wereld en de externe wereld zijn één en dezelfde.

Intuïtief blijft dit een lastig idee omdat we gedeelde ervaringen hebben. Stel, je gaat een schoenenwinkel in met je vrouw (onwaarschijnlijk in het geval van mij en Loesje, maar bij wijze van voorbeeld) en je ziet allebei een paar blauwe sportschoenen. Theoretisch is het mogelijk om mijn brein te modereren, zodat ik in plaats van het paar schoenen twee knalrode kreeften zie. Loesje ziet nog steeds de blauwe schoenen en de schoenenverkoper ziet ze ook, maar ik zie kreeften. Wat zegt dat over die schoenen? Waar bevinden die zich? Puur in onze hoofden, niet in een winkel die buiten ons bewustzijn bestaat. Onze gedeelde ervaringen noemen we de buitenwereld, maar we ervaren hetzelfde – niet omdat er een externe wereld is – maar omdat we allemaal via ons bewustzijn zitten aangesloten op een soort bio-matrix: een oneindig raster van mogelijkheden waar we ons op lineaire wijze bewust van worden.

Voor een Indiaan die 10.000 jaar geleden met een speer in de jungle rondrende was het idee van een mentaal universum makkelijker te accepteren, dan in deze hypermoderne tijd waarin we omringt zijn door auto’s, stoelen, stofzuigers, computerschermen, koffiezetapparaten, sportkleding, McDonalds-drive ins, flatgebouwen, treinen en billboards. Die wekken sterk de indruk dat er echt een externe wereld bestaat, maar het zijn allemaal mentale projecties. Objecten zijn hoopjes moleculen die wij waarnemen als een soort vormen, maar we hallucineren de hele boel bij elkaar. Zelfs onze eigen lichamen en hersenen kunnen we als objecten beschouwen.

Het universum is een mentale wereld die zich via levende wezens van zichzelf bewust wordt. In de wetenschap is het nog steeds niet politiek correct om dit te benoemen en ook de media blijft hangen in het dominante beeld van mechanisch universum, maar de komende decennia gaat dit ongetwijfeld veranderen en komt er meer bewustzijn over deze uiteindelijk veel logischer interpretatie van het leven en de wereld. Anil Seth slaat de spijker op de kop: we zijn onlosmakelijk onderdeel van de natuur, en niet slechts een product uit de natuur. En omdat we onderdeel zijn van de ‘mind-at-large’ kunnen we nooit echt verdwijnen… Een mooie gedachte…

What Schrödinger’s Cat Tells Us About Reality

When you ask someone if it is possible to conduct an experiment in which a cat is both dead and alive simultaneously, she will wonder if you have gone mental (believe me, I tried it at work several times). “Off course this is not possible. That is complete rubbish!”

Or could it be that reality is much weirder than most people realize? In this short essay I will explain how this experiment is possible, why it works like it does, and what it means for our understanding of the world (it will turn out I have indeed gone mental, but in a different way). If you are willing to accept a paradigm shattering worldview, the result is not so crazy at all.

By the way, if you’re not yet familiar with the observer effect of quantum mechanics, check out this video first:

The Experiment
The Austrian quantum physicist Erwin Schrödinger (1887 – 1961) came up with the famous thought experiment to show how ridiculous the widely accepted Copenhagen interpretation of quantum mechanics is. According to this interpretation, physical systems generally do not have definite properties prior to being measured, and quantum mechanics can only predict the probabilities that measurements will produce certain results. The act of measurement causes the set of probabilities to reduce to only one of the possible values immediately after the measurement. This feature is known as wave function collapse.

The experiment works like this: a cat is placed in a sealed box along with a Geiger counter, a bottle of poison and a radioactive particle that may or may not decay after an hour. If the Geiger counter detects that the particle has decayed, it will trigger the smashing of the bottle of poison and the cat will be killed. But because no one is observing the box, the radioactive particle exists in superposition, meaning it exists (or actually doesn’t exist) in all possible states at once. It is not until someone opens the box that the wave function collapses, the particle assumes a definite state and the cat is either killed or not.

The Implications
The paradigm that the world exists as independent reality and we are merely innocent bystanders is smashed by Schrödinger’s experiment. Nevertheless, this is still the dominant worldview today, especially in the West, while these experiments are already a century old. The observer is not observing an independent reality, but is in fact creating it. Not by herself; we are all part of a bigger consciousness that is determining what is manifested reality and what is not. It turns out that we are not living in a material world, but in a mental world. The only way to escape from the weirdness of the dead-alive cat is to accept mind as a property of reality besides matter. Off course I don’t mean mind as created by the material brain, but a mind that is linked to it, but also exists independent of the body.

What quantum mechanics shows us is that reality consists of two levels. One level is the everyday world we observe. Within this level we – as conscious observers – materialize objects within our relative perspectives of space and time. The other level is that of pure potentiality. At this level, everything merely exists as possibility, but nothing exists in a determined state. Within this level – that lies beyond the veil of our perception – space and time don’t exist as independent bedrock realities. And because these dimensions don’t exist, it is no longer possible to separate anything, so at this level we are all one. This is hard to grasp from our individual ego-states, but in special states of consciousness, such as near death, people experience it all the time.

That is the real radical stuff that quantum mechanics tells us, and most physicists don’t like it much. Schrödinger himself wanted to return to the objective worldview in which events were deterministic (meaning that if you have all information about a reality, you can predict what will happen). His experiment has become the perfect vehicle to demonstrate why this deterministic view does not work at all.

Quantum mechanics has shown us that a pure mechanical, material universe without mind could never exist. It has also shown us that living creatures could not have arisen out of dead matter, because without a conscious observer to begin with, matter has no definite place within reality. Consciousness must therefore be the unified basis of all existence.

De vele gezichten van het internet (Lo and Behold)

In 1969 werd het eerste stukje internet aangesloten op UCLA en werd een bericht verzonden naar Stanford Research Institute. Het bericht moest worden LOGIN, maar de computer crashte bij de G. Het eerste bericht ooit verzonden via internet was dus LO, vandaar de titel voor deze documentaire van Werner Herzog (zelf een digitale leek die niet eens een mobiel heeft). ‘Lo and Behold’ – letterlijk look and see – is een uitdrukking die gebruikt wordt om verassing uit te drukken.

Sinds dit eerste bericht is het internet – eerst langzaam toen explosief snel – uitgegroeid tot grootste technologische creatie van de mensheid. De onderliggende technologie is opgeschaald met een factor miljoen. De komende tien jaar kan dat een factor miljard of zelfs triljard worden. Niemand had dat zien aankomen. De belangrijkste science fiction schrijvers hebben het internet gemist in hun toekomstvoorspellingen.

In de jaren 70’s bestond er een directory van alle internetgebruikers. Het was een bescheiden gids nog dunner dan een telefoonboek. Inmiddels knoopt het internet alles en iedereen in de wereld aan elkaar. Als je de dataflow van één dag op CD’s zou branden en op zou stapelen, dan zou je naar Mars en terug kunnen.

De glorie
Zaken die onmogelijk waren kunnen met de verbluffende schaal van het internet bereikt worden. Met 100.000den gamers werken aan een oplossing voor kanker bijvoorbeeld. Of het beste onderwijs van de wereld beschikbaar maken voor miljoenen kandidaten in plaats van een select groepje. Zelfrijdende auto’s die onderling data delen en de veiligheid en efficiency van rijden enorm verbeteren. En – misschien vindt niet iedereen dit een goede zaak – het Robocup team dat robots klaarstoomt om in 2050 de FIFA wereldkampioen te verslaan in voetbal.

De donkere kant
Internet brengt ook de donkere kant in mensen naar boven. Een familie van een meisje dat dodelijk was verongelukt kregen anonieme haatmails met verwensingen toegestuurd met als attachments gruwelijke foto’s van het dode lichaam van hun dochter. Waar is de waardigheid op het net?

Leven zonder het net
Er is ook een nieuwe aandoening, die nog niet erkend is, opgedoken: Electromagnetic Hypersensitivity (EHS). De mensen die hieraan lijden kunnen alle onzichtbare frequenties niet verdragen. In ‘Lo and Behold’ heeft een groep van hen toevlucht gezocht in Green Bank, West Virginia, waar vanwege een grote overheidstelescoop geen wifi, bluetooth en mobiele telefonie is toegestaan.

In Zuid-Korea was een koppel verslaafd aan een spel waarin ze voor een baby moesten zorgen. Hun eigen echte baby stierf ondertussen de hongerdood. Ze moesten de gevangenis in voor verwaarlozing met de dood tot gevolg. Dat is een wel heel extreem geval, maar veel internetverslaafden verwaarlozen alles dat zich niet online afspeelt: werk, school, familie, relaties en fysieke behoeften. In China en Korea dragen gamers regelmatig luiers om te voorkomen dat ze punten verliezen bij toiletbezoek.

Een zonnevlam is een event dat om de paar honderd jaar voorkomt. Dit zou op aarde alle elektriciteit en het wereldwijde web kunnen platleggen. Alles en iedereen is afhankelijk van de werking hiervan, dus de chaos en ontwrichting die dit zou veroorzaken is niet te overzien. Dan is er cybercrime: de droom van iedere terrorist. Makkelijk te financieren en uit te voeren. Hoeveel een organisatie ook investeert in beveiliging, zodra je één werknemer weet te manipuleren ben je binnen. Mensen zijn de zwakste schakel in beveiliging. We zouden nu in een cyberoorlog kunnen zitten en het niet eens weten.

Droomt het internet over zichzelf? Aangezien we bewustzijn niet begrijpen is het lastig hier voorspellingen over te doen. Het internet zou nu al bewust kunnen zijn en we zouden het niet eens hoeven weten. Wat we wel weten is dat robots in rap tempo de wereld leren kennen. Ze leren oorzaak en gevolg te begrijpen en alles wat ze leren kunnen ze direct met elkaar delen, dus dat gaat erg hard. Ze kunnen duizenden scenario’s per seconde doorrekenen en delen met elkaar, dus ze krijgen ook beelden te zien die ze niet zelf hebben meegemaakt. Dat zou je dromen kunnen noemen.

The Internet of Me
Het internet is out of control. Nu internet steeds meer wordt als elektriciteit, onzichtbaar en overal aanwezig zonder dat we nog weten hoe het werkt, is het behouden van kritisch denken fundamenteel. Er groeit nu een generatie op die alles aan internet vraagt en niet meer hoeft na te denken. Internet is de grootste vijand van kritisch denken geworden. Onze eigen filters inbouwen is het enige wat we kunnen doen om de controle weer terug te krijgen.