GTA V: Weerstand bieden tegen verslaving heeft geen zin

GTA V 1

Onlangs heb ik mezelf iets wijs gemaakt. Ik had me voorgenomen om GTA V niet (NIET) te gaan spelen. Hiervoor had ik een aantal motivaties die heel redelijk leken:
– Ik ben te oud om te gamen.
– Ik ben nu vader, dus GTA spelen past niet echt bij mijn huidige leven.
– Ik heb allerlei serieuze projecten lopen die mijn tijd en aandacht vragen.
– Et cetera.
Lijkt redelijk, toch?

Volledig kansloos.

Gisteren op maandag 13 april – één dag voordat het spel eindelijk na ruim anderhalf jaar op de PC is verschenen – kon ik mijn impulsen totaal niet beheersen en was het spel met een paar drukken op de knop besteld bij Bol.com.

Dit zegt natuurlijk wat over de genialiteit van het product dat het zo’n onweerstaanbare aantrekkingskracht heeft op een sucker voor media en entertainment als ik. Ik schreef al eerder over de uiterst succesvolle marketing van Rockstar North, en het bewijs wordt met de release van GTA V nog sterker: Dit is een exemplarisch voorbeeld van product leadership.

Het zegt ook wat over de werking van het menselijk brein en het vreemde functioneren daarvan. Hoe kan het dat je jezelf echt kunt laten geloven dat je iets links zult laten liggen waar je bewezen verslaafd aan bent? 34 jaar ervaring zou me toch iets anders moeten hebben verteld. Ergens was er ook wel een stemmetje dat zei; ‘nou Jeppe, ik moet het nog zien’, maar dat stemmetje heeft niet door kunnen dringen. Misschien is het dat je jezelf graag wilt geloven wanneer er goede voornemens in het spel zijn, zoals ‘ik ga meer vrije tijd besteden aan mijn zakelijke doelen, bla bla bla.’

De waarheid is dat het reptielenbrein van de mens het nog voor een groot deel voor het zeggen heeft. En dat brein heeft behoefte aan vet, zout en zoet vreetwerk, en het nodige digitale bloedvergieten.

En nu maar even uitzoeken waar ik allemaal tijd van af kan snoepen om dit spel straks te kunnen spelen.

Symbol Scorpion

5 marketinggeheimen van Grand Theft Auto

GTA V
Afgelopen week ging GTA V in première, een gegarandeerde miljoenenhit. Op de eerste verkoopdag, woensdag 18 september, bracht het spel al 800 miljoen dollar op. Niet slecht voor een spel met een budget van ‘slechts’ zo’n 165 miljoen dollar.

Voor wie het nog niet kent, Grand Theft Auto (GTA) is een interactieve misdaadgame. In een open stedelijke omgeving heb je als speler de vrijheid om allerlei activiteiten te ontplooien. Daarnaast kun je missies voltooien, waardoor je geleidelijk een groot misdaadimperium opbouwt.

De lancering van een GTA-spel heeft veel weg van de première van een James Bond film. De entertainmentbladen schrijven over niets anders, hongerige fans speuren het internet af naar nieuwe informatie en winkels blijven op premièredag langer open om de duizenden gamers te bedienen die het spel direct willen hebben. Wat verklaart het succes van deze misdaadserie?

GTA biedt spelers:

1. Product leiderschap
Een nieuwe GTA-game staat garant voor het beste wat je kunt krijgen op gaming-gebied. De makers bij Rockstar North melken geen voorgangers uit, maar benaderen ieder deel alsof het de eerste is. De gebruikte technieken zijn altijd state-of-the-art zodat ook verwende gamers nog verast worden op het gebied van gameplay en graphics. Ook op het gebied van scripts en stemacteurs nemen de makers alleen genoegen met ware excellentie. Een GTA-game spelen staat garant voor een unieke interactieve spelervaring. Er is geen spel dat zoveel vrijheid en mogelijkheden biedt.

2. Waar voor je geld
Behalve de technische en verhaalsaspecten, zitten er zoveel activiteiten in een GTA-game, dat spelers er gemakkelijk 100 uur aan kunnen besteden zonder dat het saai wordt. Auto’s stelen, helikopters vliegen, motorracen, daten met mooie vrouwen, overvallen plegen, ingame games spelen, pizza’s bezorgen, base jumpen, een bendeoorlog beginnen…. Het houdt niet op.
Daarnaast is de stad helemaal volgestouwd met verassingen voor spelers die alle hoeken en gaten willen verkennen. In Grand Theft Auto: Vice City – het op Scarface gebaseerde deel – is bijvoorbeeld in een huis de douche te vinden waar de beruchte kettingzaag scene van Scarface zich afspeelde. Gamers die het spel kopen, worden dus meer dan voldoende beloond voor hun aankoop.

3. Een cult sausje
De misdaadwerelden van GTA waarin je je als speler bevindt, zijn doordrenkt van popcultuur. De muziek, de kleding, de fictieve merken… het zou allemaal uit een Tarantino-film kunnen komen. De fans van GTA, houden doorgaans van de misdaadfilms die aan de basis staan van deze games. Zo is GTA: Vice City gebaseerd op Scarface, één van de populairste cult films aller tijden. De acteurs die in de spellen de stemmen verzorgen, zijn ook vaak afkomstig uit gangster klassiekers. Denk aan Ray Liotta, Samuel L. Jackson en Michael Madsen. Hiermee heeft Rockstar North een grote groep fans weten te binden.

Het succes van GTA wordt verder vergroot door:

4. Verhalen delen
Zodra je klanten verhalen gaan uitwisselen over je producten, heb je het beste marketinginstrument ter wereld in handen. De interactieve wereld van GTA, maar ook de missies die je als speler uitvoert, bieden hier alle mogelijkheden toe. ‘Er stond een mannetje te pissen bij die ene missie, en toen heb ik met een machete zijn hoofd afgehakt’. Gamers delen graag hun gewelddadige prestaties met elkaar, en de nieuwste GTA-spellen bieden hier ook nog eens vele online opties voor, zoals het filmen van je gruwelijkste misdaden en waanzinnigste stunts.

5. Anticipatie creëren
Een uitgekiende marketing campagne, zorgt er steeds voor dat gamers al lang van te voren lekker worden gemaakt. In korte trailers worden hints gegeven voor karakters en verhaallijnen, terwijl de fans zien wat voor prachtige en realistische omgevingen de makers nu weer hebben samengesteld. De trailers gaan uiteraard direct viral. Hoe dichter bij de release datum, hoe meer er wordt weggegeven. Gevolg: liefhebbers kunnen niet meer wachten het spel te kunnen spelen en de nieuwe mogelijkheden te verkennen.

En dat kan nu! Maar alleen op de Playstation 3 en X-Box 360. PC-gamers (zoals ik, snik) moeten nog een tijdje wachten.

Icon 4 - V

MBA in één blog

Het begon als een serie audio-CD’s voor managers. Ben Tiggelaar bedacht dat er uit managementliteratuur vele praktische inzichten te halen waren, maar dat veel managers de tijd en gelegenheid niet hadden om zich door duizenden pagina’s boeken heen te werken. Dus deed hij dat voor hen. Na de CD’s kwam het seminar MBA in één dag. Een toegangskaartje kost inmiddels duizend euro. En er doen honderden managers mee per editie… Tiggelaar heeft het niet slecht gedaan.

MBA in een Blog

Van het seminar is ook een boek verschenen: MBA in één dag – Het boek. Het is een beknopt werk, maar voor wie dat nog te veel is, is er nu deze blog. Net als het boek is het in vier blokken verdeeld: leiderschap, organisatie, strategie en uitvoering. Hopelijk haal je er wat nuttigs uit, dat heb ik ook gedaan en ik ben niet eens manager.

Leiderschap
‘Het belangrijkste voor een manager is niet wat er gebeurt als je er bent, maar wat er gebeurt als je er niet bent.’

Dat zei Ken Blanchard. Hij heeft het idee van situationeel leiderschap bedacht. Medewerkers gaan door verschillende fasen heen van lage naar hoge competentie en motivatie. Bij ieder van deze fasen hoort een eigen leiderschapstijl. Van veel sturing tot weinig sturing en ondersteuning. Van actief leiden tot simpelweg delegeren. Een effectief leider wisselt in deze stijlen.

Een andere goeroe die aan bod komt is Peter Drucker. Hij heeft 5 gewoontes van effectieve managers opgesteld;
1. Ga bewust om met je tijd – Welke activiteiten kun je schrappen of uitbesteden?
2. Richt je op duidelijke resultaten – Wat voor wezenlijks kun je bijdragen?
3. Gebruik de sterke punten van jezelf en anderen – Op zwakheden kun je geen resultaten bouwen.
4. Doe eerst de belangrijke dingen – Kijk daarbij meer naar kansen dan problemen.
5. Richt je op belangrijke, effectieve beslissingen.

Natuurlijk mag Stephen Covey ook niet ontbreken. Zijn boeken, waaronder ‘The 7 Habits of Highly Effective People’ werden enorme bestsellers. Covey wilde ons lessen leren over allerlei vormen van leiderschap. Ook leiderschap in ons privéleven. We moeten ons volgens Covey regelmatig op vier terreinen vernieuwen:
– Bij lichamelijke vernieuwing draait het om onder meer sporten, voeding, rusten en ontspannen.
– Bij sociaal-emotionele vernieuwing moeten we onder meer werken aan ons zelfvertrouwen, relaties, dienstbaarheid en empathie.
– Intellectuele vernieuwing draait onder meer om lezen, schrijven, studeren en plannen.
– Spirituele vernieuwing vraagt onder meer om toewijding aan je belangrijkste doelen, genieten van kunst, tijd nemen voor religie en meditatie.

Op de kritiek dat zijn inzichten nogal algemeen zijn, zei Covey; ‘Het is wellicht allemaal common sense, maar daarmee nog geen common practice.’

Organisatie
In dit deel komen uiteenlopende vragen rond organiseren aan de orde. Hoe zorg je dat het werk in een bedrijf zo effectief en efficiënt mogelijk wordt gedaan? Hoe bouw je een organisatie waar mensen tot buitengewone prestaties komen? De eerste goeroe die aan bod komt is Henry Mintzberg, expert in organisatieleer. Hij zette zes manieren op een rij waarop de coördinatie tussen verschillende afdelingen van een organisatie verlopen: onderlinge afstemming, rechtstreeks toezicht, standaardisatie van werkzaamheden, standaardisatie van resultaten, standaardisatie van bekwaamheden en kennis, en tot slot standaardisatie van normen.

Het interessante onderwerp binnen dit deel is echter excellentie. Tom Peters en Bob Waterman onderzochten voor hun beroemde boek In Search of Excellence de succesgeheimen van enkele tientallen toonaangevende bedrijven. Ze kwamen toen tot de 8 kenmerken van excellente bedrijven.

1. Een voorkeur voor actie
Ga aan de slag een probeer dingen. Je leert pas wat als je iets uitprobeert. Belangrijke innovaties komen niet tot stand door analyse, maar door experimenteren.

2. Dicht bij de klant
Dit is wat veel bedrijven zeggen te doen, maar binnen toonaangevende bedrijven gebeurt het echt, bijvoorbeeld door managers jaarlijks een periode met de operatie mee te laten draaien.

3. Ruimte voor autonomie en ondernemerschap
Mensen hebben de vrijheid zelf te denken en te handelen. Ook al zijn bedrijven groot, blijven ze opereren als verzameling kleine bedrijfjes.

4. Productiviteit door middel van mensen
Het gaat om de motivatie van de mensen en die kun je ruimte geven door medewerkers als volwassenen te behandelen; met vertrouwen en respect. Essentieel daarbij: echte aandacht van individuele managers voor individuele mensen.

5. Gedreven door praktische waarden
Gemeenschappelijke doelen motiveren medewerkers en managers. Waar sta je voor? Waar geloof je in? Bij de meest succesvolle bedrijven is winst nooit het hoofddoel.

6. Schoenmaker, blijf bij je leest
Bij succesvolle bedrijven laat men zich niet verleiden tot diversificatie om diversificatie of overnames om overnames. Ze kennen hun kerncompetenties en houden zich daar angstvallig bij.

7. Simpele vorm, kleine staf
Ze hebben interesse om alles zo simpel mogelijk kunnen houden. Te grote stafafdelingen belemmeren vaak de mensen in de lijn en moeten daarom zoveel mogelijk geoutsourced worden.

8. Tegelijk los-vast werken
Volgens Peters en Waterman moet er ruimte zijn voor decentrale experimenten en een bepaalde mate van chaos. Tegelijk is er behoefte aan enkele centrale regels waar iedereen zich aan houdt.

’De 8 principes zijn een negatieve garantie, geen positieve’, zei Peters eens. ‘Het volgen van de principes is geen garantie op succes, maar als je ze niet volgt zal het gegarandeerd slecht met je aflopen.’

Strategie
Strategie draait om onderscheid. Om anders, bijzonder, uniek te zijn. Strategie is een kwestie van kiezen. En dan ook nog eens voor de lange termijn. Je pakt die ene kans en je blijft daarbij. Al die andere kansen laat je liggen, niet voor even, maar voor een langere tijd. Veel managers en ondernemers vinden het lastig om mogelijke inkomstenstromen af te strepen. Ze houden het liefst alle opties open, willen alles zijn voor iedereen. Met als onbedoeld gevolg dat hun bedrijf een kleurloze, onopvallende middenmoter wordt.

Voor managementgoeroe Michael Porter draait het bij strategie niet om vragen als: hoe groot is je bedrijf, hoe laag het kostenniveau, of hoe staat het met de productiviteit? Centraal staat bij hem de kwestie: Wat maakt jouw organisatie uniek vanuit het perspectief van de klant? Waarin ben jij anders en beter dan de anderen in jouw bedrijfstak? Een beroemde uitspraak van Porter luidt: ‘Strategie draait in essentie om de vraag: wat doe je niet?’ Veel ondernemers en managers kunnen heel goed uitleggen wat ze doen, maar volgens Porter is het essentieel dat ze juist ook weten waar ze nooit aan zullen beginnen. Wie de concurrentie wil verslaan, moet zich focussen op één ding en de rest laten liggen. Dat vraagt om keuzes maken.

Een belangrijke keuze die bedrijven moeten maken volgens managementadviseurs Treacy en Wiersema is of je het proces, het product of de klant centraal stelt. Treacy en Wiersema onderscheiden drie value disciplines, die aanpakken om waarde te creëren voor klanten.
– Operational excellence: waarbij het allereerst draait om de vlekkeloze inrichting van interne processen. Hierdoor kan de klant de laagst mogelijke prijs worden geboden.
– Product leadership: waarbij de aantrekkelijkheid van de geleverde producten en diensten voorop staat.
– Customer intimacy: waarbij de relatie met de klant het belangrijkst is.

Natuurlijk moet je als bedrijf alle drie deze zaken goed doen om een bestaansrecht te hebben, maar je kunt slechts op één van die drie terreinen echt uitblinken en je concurrenten blijvend overtroeven. De ene richting gaat namelijk ten koste van de andere. Wie supersnel wil leveren tegen een lage prijs, kan zich niet permitteren maatwerk te leveren. En wie de beste productkwaliteit wil leveren, kan niet de laagste prijs in de markt bieden. Maak dus een heldere keuze en blijf daarbij.

Uitvoering
Een analyse van zakenblad Fortune onder de titel Why CEO’s Fail laat zien dat ruim 70 procent van de bestuursvoorzitters die gedwongen vertrekken, dit moet doen omdat het ze niet is gelukt om aangekondigde plannen ook daadwerkelijk uit te voeren. ‘Het succesvol uitvoeren van de strategie van een organisatie is de ultieme uitdaging geworden’, zegt managementdenker Robert Kaplan. ‘Uitvoering’ is dan ook het laatste onderdeel van MBA in één dag.

Om de strategie succesvol uit te voeren is het cruciaal dat we beter worden in veranderen. Dat is de stelling van John Kotter, een autoriteit op het gebied van verandermanagement. Kotter geeft acht stappen voor het leiden van veranderingen. Stappen die bedrijven waar verandering mislukt, in de regel vergeten.

1. Zorg voor een gevoel van urgentie
Volgens Kotter denken de meeste managers veel te licht over deze stap. Pas als minimaal driekwart van het management ook echt zelf gelooft dat er iets móet gebeuren, is er een kans dat de verandering er ook echt gaat komen.

2. Formeer een leidende coalitie
Verzamel een groep geloofwaardige mensen uit verschillende onderdelen van het bedrijf die worden vertrouwd door hun collega’s. Zorg dat deze mensen zich committeren aan de verandering en met elkaar samenwerken als een team.

3. Ontwikkel een verandervisie
Een goede visie helpt om meer gedetailleerde beslissingen in de praktijk te nemen. Een goede visie is beeldend, aantrekkelijk, levensvatbaar, duidelijk een eenvoudig door te vertellen.

4. Communiceer de visie om draagvlak te creëren
Formuleer de visie op een eenvoudige, directe manier en zorg dat zoveel mogelijk medewerkers je verhaal begrijpen en accepteren. Gebruik daarbij alle mogelijke middelen. Volgens Kotter doen de meeste bedrijven nog geen 10 procent van wat nodig is op het gebied van communicatie rond veranderingen.

5. Verwijder obstakels, maak actie mogelijk
Ruim duidelijke belemmeringen voor de veranderingen uit de weg, verander systemen of structuren die de visie belemmeren. Geef nieuwe initiatieven en voorstellen de ruimte.

6. Zorg voor kortetermijnsuccessen
Definieer samen met de leidende coalitie duidelijke, zichtbare verbeteringen die binnen een aantal maanden merkbaar zullen zijn. Waardeer en beloon de medewerkers die bij deze verbeteringen betrokken zijn. Veel langetermijnambities sneuvelen door kortetermijnfrustraties.

7. Zak niet in, maar bouw door.
Gebruik de geloofwaardigheid die je onderweg verdient om systemen, structuren en regels te veranderen die niet bij de nieuwe visie passen. Investeer ook in nieuwe medewerkers die in staat zijn de visie handen en voeten te geven.

8. Veranker de verandering in de cultuur
Alleen als de meerderheid van de organisatie de verandering uiteindelijk omarmt, kan dit leiden tot een cultuurverandering. Let op: cultuurverandering is het laatste, niet het eerste.

Zo, gefeliciteerd. Je hebt je MBA (Mediocre, But Arrogant) gehaald. Tijd voor serious business.