De singulariteit is nu echt nabij

Op een recent Young M&A-evenement sprak een technologie-expert over de singulariteit. Een term die ik jaren niet had gehoord, maar die opeens weer volop relevant is. Zijn stelling: “De komende 10 jaar zullen we minstens zoveel verandering zien als in de afgelopen 100 jaar – of nog veel meer.”

De term singulariteit werd wereldwijd bekend dankzij futurist Ray Kurzweil, die in 2005 zijn baanbrekende boek ‘The Singularity Is Near’ publiceerde – een werk dat duidelijk de spreker op het Young M&A-evenement heeft geïnspireerd. Kurzweil schetste een toekomst waarin technologie en menselijke intelligentie samensmelten, een visie die sindsdien zowel bewondering als controverse oogst.

Mijn eigen kennismaking met het concept dateert uit 2014, toen ik ‘The Second Machine Age’ las. Dit boek beschreef de technologische versnelling die toen al onmiskenbaar was. De auteurs – Erik Brynjolfsson en Andrew McAfee – waarschuwden dat wat we zagen slechts het topje van de ijsberg was. Nu, twaalf jaar later, blijkt niet alleen dat ze gelijk hadden, maar ook dat de werkelijkheid hun stoutste voorspellingen voorbijstreeft. Wat toen als futuristisch klonk, is vandaag al bijna achterhaald.

De parabel van het schaakbord: exponentiële groei uitgelegd
Er is een oude parabel over de uitvinder van het schaakspel. Als beloning voor zijn uitvinding vraagt hij de keizer om één graankorrel op het eerste vakje van het schaakbord, en een verdubbeling op elk volgend vakje. De keizer lacht: wat een bescheiden verzoek!

Maar al snel blijkt dat de tweede helft van het bord een onvoorstelbare hoeveelheid graan vereist. Na 64 vakjes is de totale hoeveelheid genoeg om de hele aarde drie keer te bedekken. De keizer, die zijn belofte niet kan nakomen, laat de uitvinder onthoofden.

Deze parabel illustreert perfect hoe exponentiële groei werkt: langzaam in het begin, maar onvoorstelbaar snel aan het einde. En dat is precies wat er nu gebeurt met technologie.

Moore’s Law en de tweede helft van het schaakbord
Volgens Moore’s Law verdubbelt de rekenkracht van computers ongeveer elke twee jaar. Maar dit geldt niet alleen voor chips – elke technologie die digitaal wordt, volgt dit patroon. In 2014 zaten we volgens ‘The Second Machine Age’ al op de tweede helft van het schaakbord. Nu, in 2026, is de versnelling zo extreem dat wat vorig jaar nog onmogelijk leek, vandaag al realiteit is.

Denk aan AI-modellen die in maanden tijd van simpele chatbots evolueerden naar systemen die complexe redeneringen, creativiteit en zelfs emotionele intelligentie vertonen. Of aan biotechnologie, waar CRISPR en mRNA-vaccins in recordtempo doorbraken boeken. Of aan kwantumcomputing, dat binnenkort cryptografie en materiaalwetenschap zal revolutioneren.

De Singularity University identificeert tien fundamentele technologieën die nu allemaal in een exponentiële curve zitten:

– Kunstmatige intelligentie
– Biotechnologie & genetica
– Robotica & automatisering
– Energie & duurzaamheid
– Nanotechnologie
– Netwerken & connectiviteit
– Computational systems (kwantum, edge computing)
– Neurowetenschappen & brain-computer interfaces
– 3D-printen & digitale fabricage
– Blockchain & gedecentraliseerde systemen

Wat is de singulariteit eigenlijk?
De technologische singulariteit is het punt waarop AI zichzelf kan verbeteren – zonder menselijke tussenkomst. Vanaf dat moment neemt de technologische vooruitgang zo’n vaart dat wij, met onze huidige cognitieve capaciteiten, de wereld niet meer kunnen begrijpen.

Drie sleutelaspecten:

Zelfverbeterende AI: Systemen die hun eigen code optimaliseren, leercurves versnellen en nieuwe inzichten genereren – zonder dat wij nog sturing geven.

Convergentie van exponentiële trends: Alle technologische revoluties (AI, biotech, nanotech, etc.) komen samen en versterken elkaar.

Posthumans: Mensen die zichzelf verbeteren met technologie (bijv. brain implants, genetische upgrades) en daardoor een nieuw niveau van intelligentie bereiken.

Kortom: de singulariteit is het moment waarop de toekomst niet langer door ons wordt gevormd, maar door de systemen die wij hebben gecreëerd.

Waarom dit nu relevant is:

1. Kapitaal en talent versnellen innovatie
Er is meer investeringsgeld dan ooit, en dankzij globalisering kunnen toptalenten overal ter wereld meedoen in de innovatiewedloop. Wat vroeger decennia duurde, gebeurt nu in maanden.

2. Geen sector blijft onaangeroerd
Of je nu in financiën, gezondheidszorg, onderwijs, landbouw of productie werkt: elk bedrijfsmodel zal de komende tien jaar ingrijpend veranderen. Wie niet meegaat, wordt weggevaagd.

3. De ethische vraagstukken zijn urgenter dan ooit
– Wie controleert zelflerende AI?
– Hoe voorkomen we dat technologie ongelijkheid verergert?
– Wat betekent het om mens te zijn in een wereld waar machines slimmer zijn dan wij?

Buckle up: de rit is begonnen
De singulariteit is geen ver-van-mijn-bed-show. Ze is al gaande. De vraag is niet of ze komt, maar hoe snel en of wij er klaar voor zijn.

Top 10 Business Boeken om je Brein te Boosten

Door Jeppe Kleijngeld

Als je een echte professional wilt worden heb je kennis nodig. Kennis over de economie, succes, effectiviteit en psychologie. Wanneer je deze tien zakelijke klassiekers hebt gelezen ben je minstens tien stappen dichterbij.

10. The Black Swan (Nassim Nicholas Taleb)
Fascinerend boek over alles wat we niet weten (en dat is heel erg veel). Je zult nooit meer hetzelfde naar de wereld kijken na het lezen van dit boek; je gaat je zelfs bijna een andere species voelen. Ook laat je voortaan de krant liggen als informatiebron. De Zwarte Zwaan laat zien hoe we de gebieden Mediocristan en Extremistan kunnen herkennen, hoe we kunnen denken als Fat Tony en waarom dat beter is dan denken als Dr. John, en hoe we kunnen ophouden ons te gedragen als kalkoenen die dagelijks gevoerd worden tot de dag dat het Thanksgiving is. Erkennen dat we nietswetende sukkels zijn is de enige remedie tegen Zwarte Zwanen, zeldzame gebeurtenissen met een enorme impact die de geschiedenis bepalen.

Lees ook: Zwarte Zwanen maken ‘in control’ per definitie een illusie

9. Nine Visions of Capitalism (Charles Hampden-Turner & Fons Trompenaars)
Een minder bekend boek misschien, maar daarom niet minder de moeite. Het gaat over cultuur, de hoogste dimensie van waardecreatie. De auteurs zijn absolute autoriteiten op het gebied van de culturele aspecten van zakendoen. In Nine Visions of Capitalism delen zij hun inzichten in de succesfactoren van verschillende vormen van kapitalisme, zoals de Chinese combinatie van kapitalisme en communisme, familiebedrijven en de Conscious Capitalism beweging. Het boek helpt een uitweg te vinden uit de crisis waar het kapitalisme al decennia in gevangen zit. Vooral voor Westerse bedrijven is opnieuw kijken naar waardecreatie een noodzaak, stellen de auteurs. De negen visies uit het boek laten zien hoe verschillende culturen waarde creëren. Alleen een synthese van deze visies zal een uitweg bieden voor bedrijven die nog steeds alleen maar bezig met het groeien van de bottom line.

Lees ook: Gevangen in eeuwige zoektocht naar aandeelhouderswaarde

8. Antifragile (Nassim Nicholas Taleb)
Van een van de belangrijkste denkers van onze tijd (zie ook De Zwarte Zwaan) komt een boek over een onderwerp dat de mensheid zo vreemd is dat er niet eens een woord voor bestaat. Antifragiel, oftewel het tegenovergestelde van fragiel, gaat over dingen die sterker worden van schokken, volatiliteit en chaos. Zoals de mensheid zelf, computersystemen die worden aangevallen door hackers, evolutie, bacteriën, informatie, ondernemerschap en sommige politieke systemen. Of het monster Hydra uit Griekse mythologie dat er voor elke kop die je eraf hakt twee hoofden bij krijgt. Met zijn gebruikelijke mix van empirisch scepticisme, filosofie, autobiografische anekdotes en vele beledigingen aan het adres van economen, beleidsmakers, journalisten en bankiers, is Antifragile zonder twijfel een intellectueel hoogtepunt in de hedendaagse literatuur. Nassim Nicholas Taleb pleit voor het herontwerpen van onze samenlevingen in antifragiele systemen, die – in tegenstelling tot onze huidige maatschappij – bestand zijn tegen Zwarte Zwaan-gebeurtenissen, onvoorspelbare gebeurtenissen met een enorme impact, die in de huidige complexe wereld steeds vaker zullen voorkomen.

Lees ook: Antifragiel (over dingen die sterker worden van volatiliteit)

7. The Seven Habits of Highly Effective People (Stephen Covey)
Ik ben dankzij dit boek en bijbehorende cursus van een waardeloze planner naar een enorm goede planner gegaan. Bijvoorbeeld door veel meer tijd te besteden aan het plannen zelf, zodat ik niet meer voortdurend bezig ben met brandjes blussen. Daarnaast probeer ik onbelangrijke zaken heel snel te doen of uit te besteden of te elimineren. Ook in de relaties met anderen ben ik veel effectiever geworden door verwachtingen te managen, beter te luisteren naar de ander en beter samen te werken. De laatste gewoonte van Covey – houd de zaag scherp – blijft de lastigste, maar ook hier is verbetering te bespeuren. Covey blijft essentieel als je echt dingen gedaan wil krijgen in plaats van mee te gaan in alles wat er op je pad verschijnt.

Lees ook: Covey’s 7 gewoonten voor slechte managers

6. Thinking, Fast & Slow (Daniel Kahneman)
In zijn levenswerk presenteert psycholoog en gedragseconoom Daniel Kahneman 35 jaar onderzoek naar hoe de menselijke geest werkt. Hoe nemen we beslissingen en hoe gaat dat vaak fout? Kahneman legt uit hoe we in de evolutie ‘heuristieken’ hebben ontwikkeld; regels die het brein toepast als filter. Soms zijn deze vuistregels efficiënt, maar ze kunnen ons ook belachelijk slechte beslissingen laten nemen. De vele voorbeelden en onderzoeken die beschreven worden in Thinking, Fast & Slow zijn fascinerend. En ze leren ons dat we bij sommige (grote) beslissingen, zoals trouwen, een huis kopen en bedrijfsovernames, beter niet puur op onze intuïtie kunnen vertrouwen.

Lees ook: 9 psychologielessen voor controllers. Hoe nemen we eigenlijk beslissingen?

5. Abundance: The Future Is Better Than You Think (Peter H. Diamandis, Steven Kotler)
Abundance is een visionair boek dat inzicht geeft in de technologische tsunami waar we inzetten en dat dient als tegengif tegen het overheersende beeld dat de wereld gedoemd is. Ja, er zijn grote problemen, maar technologie heeft de potentie om schaarste te veranderen in overvloed. De auteurs tonen aan dat we zonder twijfel in de technologische fast lane zitten en dat is goed nieuws voor de mensheid. Alles wat nu voor het merendeel van de wereldbevolking buiten bereik is, wordt door exponentieel ontwikkelende technologie op den duur digitaal, gratis en overvloedig. Een wereld met een acceptabele levensstandaard voor ieder mens is deze eeuw nog te realiseren dankzij deze niet te stoppen ontwikkeling. En hoewel Diamandis en Kotler echte tech-optimisten zijn, zijn hun argumenten ijzersterk.

Lees ook: Hoe technologie iedere industrie aan het hercreëren is
& 7 lessen voor gedurfd ondernemen

4. Quiet: The Power of Introverts in a World That Can’t Stop Talking (Susan Cain)
Hoe we als mensen ‘bedraad’ zijn, bepaalt voor een belangrijk deel onze persoonlijkheid. Is hier iets aan te veranderen? Zeker wel, maar een Bill Gates zal nooit een Obama worden. Quiet leert ons wat de wetenschap en psychologie ons te vertellen hebben over introversie en extraversie. En die kennis kan je helpen om jezelf beter te begrijpen en waarom je je in sommige situaties voelt zoals je je voelt. Voor introverten is het een fantastisch boek om te begrijpen wat je krachten zijn en hoe je die beter kunt benutten dan je allicht al doet. De inzichten uit Quiet zijn waanzinnig interessant voor zowel introverten als extraverten, maar voor introverten, zoals ik, is dit boek echt onmisbaar.

Lees ook: 7 tips om te floreren als introverte professional

3. Mastery (Robert Greene)
In het begin van Mastery rekent Greene af met het idee van ‘genieën’. Volgens zijn uitgewerkte theorie – gebaseerd om neuro- en cognitieve wetenschap en talloze biografieën van uitblinkers – zijn bijzonder bekwame mensen, zoals Mozart, Da Vinci en Darwin, zo goed geworden omdat ze hun roeping hadden gevonden en in de gelegenheid kwamen om heel veel te oefenen. In het bereiken van meesterschap volgden zij allemaal hetzelfde pad. Om meesterschap te bereiken moet je verschillende fasen door: van het volgen van je passie, tot zoveel mogelijk leren, tot uiteindelijk excelleren in wat je doet. Voor wie waardering heeft voor echt vakmanschap heeft Greene een inspirerend en praktisch boek afgeleverd dat je veel gerichter aan de slag kunt laten gaan met het vervullen van je roeping.

Lees ook: In 7 stappen meesterschap bereiken

2. The Second Machine Age: Work, Progress, and Prosperity in a Time of Brilliant Technologies (Erik Brynjolfsson, Andrew McAfee)
Het gebeurt zelden dat ik een business boek twee keer lees, of luister. Maar er zijn uitzonderingen, zoals The Second Machine Age. Fascinerend is de visie van deze schrijvers op de huidige tijd. We voelen het al langer, er is iets gaande en dat heeft niet alleen met de vele economische crises van de afgelopen jaren te maken. Volgens de auteurs van dit belangrijke boek staan we op het punt science fiction gebied te betreden. Wanneer je de ontwikkeling van de mensheid uittekent krijg je een hele vlakke lijn te zien die duizenden jaren lang slechts heel geleidelijk stijgt. Toen halverwege de 18de eeuw ging die lijn opeens als een raket omhoog. Wat er toen speelde? De industriële revolutie vond plaats – het eerste machinetijdperk – en de mensheid werd opeens in rap tempo de moderne tijd in gelanceerd. We staan nu op het punt het tweede machinetijdperk in te gaan. Maar waar het vorige tijdperk van grote vooruitgang een revolutie op fysiek gebied inhield is dat nu op het gebied van denkkracht. Computers waren lange tijd belachelijk slecht in heel veel taken, maar ze worden nu heel snel beter in het meest complexe reken- en interpretatiewerk, taal en communicatie. Samen met grote vooruitgang op andere technologische gebieden – zoals een nieuwe generatie geavanceerde super robots – gaan deze computers zorgen voor een revolutie in de manier waarop we de wereld vorm gaan geven. Een demonstratie van de groeiende super denkkracht van computers gaf IBM’s supercomputer Watson toen hij de kampioenen van de Amerikaanse kennisquiz Jeopardy versloeg in 2011. Dit is indrukwekkend, vinden de auteurs, maar slechts een heel klein begin van wat ons te wachten staat. De lijn die de afgelopen 200 jaar geleidelijk steeg staat op het punt de lucht in te schieten. Het zijn opwindende tijden om in te leven.

Lees ook: De invloed van revolutionaire technologie op economie en werkgelegenheid

1. How To Make Friends and Influence People (Dale Carnegie)
Voor het eerst verschenen in 1936. Dit boek heeft de tand des tijds glansrijk doorstaan. Er is geen beter boek te vinden dat je meer inzicht geeft in hoe je mensen voor je kunt winnen – en wat je vooral NIET moet doen als je je doelen wilt bereiken met anderen. De enige manier om iemand iets te laten doen, is om ervoor te zorgen dat hij of zij het wil doen. Er is geen andere manier. Volgens Sigmund Freud hebben mensen maar twee motivaties voor al hun acties; seksdrang en de behoefte om geweldig te zijn. Filosoof John Dewey formuleerde het iets anders; ‘de diepste behoefte van de mens is om belangrijk te zijn’. Hoe je het ook verwoordt; mensen worden graag gewaardeerd. Dat is een absolute basisbehoefte zoals eten, drinken, veiligheid en sociaal contact. En mensen doen de gekste dingen om het te krijgen. Als je bereid bent goed naar jezelf te kijken en je gedrag aan te passen, is dit je handleiding om je beïnvloedingsvaardigheden naar wereldklasse te brengen.

Lees ook: 9 beïnvloedingstechnieken van succesvolle leiders

The Second Machine Age

The Second Machine Age

Het gebeurt zelden dat ik een business boek twee keer lees, of luister. Maar er zijn uitzonderingen, zoals ‘The Second Machine Age: Work, Progress, and Prosperity in a Time of Brilliant Technologies’ door Erik Brynjolfsson and Andrew McAfee.

Fascinerend is de visie van deze schrijvers op de huidige tijd. We voelen het al langer, er is iets gaande en dat heeft niet alleen met de vele economische crises van de afgelopen jaren te maken. Volgens de auteurs van dit belangrijke boek staan we op het punt science fiction gebied te betreden.

Wanneer je de ontwikkeling van de mensheid uittekent krijg je een hele vlakke lijn te zien die duizenden jaren lang slechts heel geleidelijk stijgt. Grote gebeurtenissen, zoals oorlogen, het ontstaan van religies en beschavingen, ontdekkingsreizen, nieuwe handelsbetrekkingen, en het ontstaan van landbouw hebben de lijn slechts zeer beperkt doen stijgen. Toen halverwege de 18de eeuw ging die lijn opeens als een raket omhoog. Wat er toen speelde? De industriële revolutie vond plaats – het eerste machine tijdperk – en de mensheid werd opeens op rap tempo de moderne tijd in gelanceerd.

Het was specifiek de uitvinding van de stoommachine die ervoor zorgde dat vooruitgang een enorme vlucht nam. De mensheid was altijd afhankelijk geweest van spierkracht van mens en dier om dingen gedaan te krijgen en was nu in staat massaal energie aan te wenden om massaproductie in fabrieken mogelijk te maken, steden te bouwen, containerschepen de oceanen op te sturen en zware treinen te laten rijden.

We staan nu op het punt het tweede machine tijdperk in te gaan. Maar waar het vorige tijdperk van grote vooruitgang de revolutie op fysiek gebied plaatsvond is dat nu op het gebied van denkkracht. Computers waren lange tijd belachelijk slecht in heel veel taken, maar ze worden nu heel snel beter in het meest complexe reken- en interpretatiewerk, taal en communicatie. Samen met grote vooruitgang op andere technologische gebieden – zoals een nieuwe generatie geavanceerde super robots – gaan deze computers zorgen voor een revolutie in de manier waarop we de wereld vorm gaan geven.

Een demonstratie van de groeiende super denkkracht van computers gaf IBM’s super computer Watson toen hij de kampioenen van de Amerikaanse kennisquiz Jeopardy versloeg in 2011.

Dit is indrukwekkend, vinden de auteurs, maar slechts een heel klein begin van wat ons te wachten staat. De lijn die de afgelopen 200 jaar geleidelijk steeg staat op het punt de lucht in te schieten. Het zijn opwindende tijden om in te leven.

Waarom gebeurt dit nu? Omdat we op de tweede helft van het schaakbord zijn belandt.

Does Moore’s Law Apply for Twitter Also?

A theme I have been reading a lot about lately is ‘exponential growth’. It might become THE most important theme of 2014.

In Dan Brown’s bestseller ‘Inferno’ the exponential growth of the world’s population is the central dilemma. For thousands of years, the growth of the population has been linear, and the last 100 years it has been going through the roof. This is a negative example of exponential growth. Is the world getting so crowded that you could compare it with Dante’s Inferno? Everybody who has ever been to a shopping mall on a Saturday knows that Brown’s fears are justified. The horror. The horror.

In ‘The Second Machine Age’, an insightful work about the new economy and the rise and impact of brilliant technologies, exponential growth of technology is explained. Moore’s Law states that computer power doubles every year (the amount of computer power you can buy for one dollar). According to the authors, we have now reached a point were technological progress will spiral faster into regions previously undreamed of. Because many brilliant technologies are affordable for even the smallest of companies, which they can use to create groundbreaking new inventions. The technological innovation we have seen so far is just the beginning. This expected revolution is mostly positive, although disrupting technologies also have a (temporarily) negative effect on employment markets and incomes.

A personal experience involving exponential growth is my Twitter account. For years, I had a steady growth of a follower once in a while, but lately, it is going much faster. I am now close to reaching a thousand followers. Off course this is nothing compared to many Twitterers I follow. 100K followers / 220K following / 66K tweets. These are normal numbers in the bizarre world of Twitter.

It is only logical that growth of followers becomes exponential after a while, but you do have to put effort in it. The more you tweet, and the more people you follow, the more lists you will appear on. And if your profile is attractive, the Twitterers on whose list you appear will follow you (back). It’s like digital dating, only the relations are mostly brief. The more people you follow, the less of their content will appear on your radar. I follow 1200 people and every 2 seconds a new tweet appears on my timeline. So I probably see about 0,01 percent of all the tweets posted if I spend five minutes a day on Twitter. If you really want to actually follow somebody, you better limit your following-list to maybe 10 or 20 people.

But nobody does that. Why not? For most people, Twitter is not about following, but about being followed. Everybody wants their message to be heard, so they figure they need a lot of followers for that. The problem is that if everybody increases their follower list, nobody will read each other tweets, because they are too busy posting. Still, watching the rapid growth of followers on Twitter is interesting. In a few years, there will be many Twitterers with literally millions of followers, and others – like me – will have thousands. Maybe it’s not so valuable, but it is a fascinating process to follow.

Moore's Law - Twitter