Mentaal-Universum.nl (werk in uitvoering)

Mentaal-Universum.nl is een webplatform dat de mentale aard van de realiteit uitlegt.

In een droom is alles wat je waarneemt een constructie van je eigen geest. Wat nou als dit in je wakkere leven ook zo blijkt te zijn? Een verschil is wel dat je geest in de ‘echte’ wereld niet alleen van jou is, maar onderdeel van een alomvattend superbewustzijn. Het mentale universum vervangt één objectieve buitenwereld door een lappendeken van miljarden, subjectieve werelden van levende wezens. Werelden die door een gedeeld, non-lokaal bewustzijn met elkaar zijn verbonden.

Het idee van een wereld binnen bewustzijn, met geest als ultieme werkelijkheid, is niet nieuw. In de filosofie heet dit idealisme. In het hedendaagse Westen is echter de tegenhanger – het materialisme, de filosofie die alles terugvoert op materiële, kwantificeerbare grootheden – de dominante opvatting geworden. Die positie heeft het materialisme vooral te danken aan het grote succes van moderne wetenschap en Darwins evolutietheorie in het verklaren van een indrukwekkend aantal natuurlijke fenomenen.

Toch is deze zienswijze niet zonder problemen. Het vinden van een plausibele verklaring voor bewustzijn vanuit materialisme is tot de frustratie van de neurowetenschap niet gelukt. Met de opkomst van kwantummechanica in de jaren’ 20 van de vorige eeuw, waarbij het lijkt alsof subatomaire deeltjes ‘reageren’ op waarneming, is bovendien de subjectieve geest reeds de natuurkunde binnengedrongen. Dit tot de ontzetting van de natuurkundigen van die tijd die tot dan hadden verondersteld de natuur te kunnen bestuderen als externe, objectieve realiteit. Nu bleek de waarnemer ineens een fundamentele rol te hebben in het tot stand brengen van die realiteit.

Omdat de natuurkunde geen rationele oplossing kan vinden voor het zogeheten meetprobleem in de kwantummechanica, hanteren de meeste fysici een beleid van shut up and calculate en laten ze de metafysische implicaties over aan filosofen. Die zijn echter zelf vaak van de materialistische school en proberen bewustzijn weg te zetten als illusie (Daniel Dennett) of emergent fenomeen uit het brein (John Searle). De veronderstelde connectie tussen kwantummechanica en bewustzijn doen de materialisten meestal af als te belachelijk om zelfs maar te overwegen. De enkeling in de wetenschap die dit standpunt nog durft te verkondigen wordt al snel weggezet als charlatan en beoefenaar van pseudowetenschap.

Toch laat het beroemde tweespletenexperiment heel duidelijk zien wat er gebeurt wanneer je de waarnemer scheidt van de externe wereld op subatomair niveau: de manifeste buitenwereld verdwijnt dan in een vage waas van wiskundige waarschijnlijkheden. Dit duidt op een non-dualistische realiteit waarin de waarnemer en het waargenomene twee kanten van dezelfde medaille zijn. Wanneer we kwantummechanica letterlijk nemen als beschrijving van de realiteit, lossen we alle grote contradicties in de wetenschap op en zijn we hard op weg naar een holistisch begrip van de kosmos.

Ik ben Mentaal-Universum.nl begonnen voor diegenen die geïnteresseerd zijn in een dergelijk nieuw (of liever hernieuwd) paradigma in de filosofie en wetenschap. Zoals de titel al aangeeft is het uitgangspunt dat we werkelijk in een mentale wereld leven waarin wij levende wezens een directe rol hebben in het manifesteren van de fysieke werkelijkheid. In deze visie bestaan objecten die we observeren in de buitenwereld niet in definitieve staat, maar krijgen ze pas in onze waarneming een positie in ruimtetijd en kwaliteiten als kleur, geur, vorm en structuur. Ook voor ons levende wezens zelf geldt dat wij niet intrinsiek ‘echt’ zijn, maar manifestaties vanuit een diepere, verborgen dimensie die bestaat uit oneindige informatievelden en subtiele energie. Dat is de natuur zoals hij echt is, alleen kunnen we hem zo niet waarnemen. Wat we te zien krijgen is een gebruikersinterface van de natuur, maar niet de ware onderliggende realiteit.

De filosofische grondslag van dit nieuwe wereldbeeld is natuurlijk het idealisme, ontwikkeld door o.a. Berkeley, Kant en Schopenhauer en het neutraal monisme van Spinoza. Ook de bekende natuurkundige Erwin Schrödinger (van de beroemde kat die zowel dood als levend tegelijkertijd is) onderschreef Advaita Vedanta, een spirituele traditie die sterk lijkt op idealisme. Hij zei dat “verscheidenheid alleen maar schijn is en dat er in werkelijkheid slechts één geest is.”

Wetenschapper Robert Lanza heeft in zijn boek Biocentrism (2009) het idealistische gedachtegoed onderbouwd met de nieuwste wetenschappelijke inzichten. Met zijn theorie van een fundamenteel levend universum legt hij uit hoe realiteit een proces is dat tot stand komt door de interactie van geest en materie/energie in superpositie (wolk van waarschijnlijkheden). Met zijn theorie lost Lanza de tegenstrijdigheden op tussen speciale relativiteit en kwantummechanica, geeft hij een verklaring voor de perfecte afstemming van de constanten van de natuur op het leven, en legt hij uit hoe ruimte en tijd niks anders zijn dan instrumenten van de geest om alles aan elkaar te knopen. Een idee van Immanuel Kant dat nu wetenschappelijk goed te onderbouwen is.

De kwantitatieve psycholoog Donald Hoffman heeft een vergelijkbare visie ontwikkeld (bewust realisme) en heeft zichzelf tot doel gesteld dit kwantificeerbaar te maken middels een wetenschappelijk valideerbaar, wiskundig model. Hiermee hoopt hij uit te leggen hoe alles – inclusief ruimte, tijd en materie/energie – tot stand komt door de interactie van bewuste agenten. Wanneer hij hier in slaagt zou hij de geschiedenis in kunnen gaan als de wetenschapper die het lichaam-geestprobleem heeft opgelost, het moeilijkste probleem in de filosofie dat al speelt sinds Plato. Al zal het verkrijgen van brede acceptatie voor het bestaan van immaterieel en non-lokaal bewustzijn misschien nog moeilijker blijken dan het kwantificeren ervan. Een paradigmaverschuiving van dit formaat gaat wel minimaal een generatie of twee overheen.

Er zijn naast Lanza en Hoffman nog een aantal andere wetenschappers die de status quo uitdagen, zoals de groep van het manifest voor post-materialistische wetenschap. Op Mentaal-Universum.nl komen deze bewustzijn-activisten uitgebreid aan bod en zal ik in losstaande essays het mentale universum verkennen en de implicaties duiden voor ons denken over realiteit, betekenis, cultuur, leven en dood.

© Jeppe Kleyngeld, augustus 2019

Advertenties

In 7 stappen meesterschap bereiken

“Do not think that what is hard for you to master is humanly impossible; and if it is humanly possible, consider it to be within your reach”
—Marcus Aurelius

Mastery 1

In het boek ‘Mastery’ bespreekt auteur Robert Greene het belang van en de weg naar meesterschap. In het begin van het boek rekent Greene af met het idee van ‘genieën’. Volgens zijn uitgewerkte theorie – gebaseerd om neuro- en cognitieve wetenschap en talloze biografieën van uitblinkers – zijn bijzonder bekwame mensen, zoals Mozart, Da Vinci en Darwin, zo goed geworden omdat ze hun roeping hadden gevonden en in de gelegenheid kwamen om heel veel te oefenen. In het bereiken van meesterschap volgden zij allemaal hetzelfde pad, betoogt Greene.

Wat mensen onderscheidt van dieren is het vermogen om tijd in ons voordeel om te buigen. Om vaardigheden te bekwamen, zodat het uiteindelijke resultaat veel beter is dan wanneer we direct actie zouden ondernemen. Om instrumenten zo vaak te gebruiken dat ze als een extra ledemaat worden. Als kinderen blijven we zo lang hulpeloos en onbekwaam om ons in staat te stellen onze hersenen te ontwikkelen; ons unieke instrument waarmee we meesterschap kunnen bereiken in ons leven. Welke stappen zijn nodig om deze staat te bereiken?

1. Vind je roeping
Meesterschap begin altijd bij passie. De passie van Charles Darwin was bijvoorbeeld verzamelen. Hij had helemaal niet zo’n scherp intellect, heeft de bedenker van de evolutietheorie zelf eens gezegd, maar door zijn roeping te volgen is hij uiteindelijk de bekendste en belangrijkste bioloog aller tijden geworden.

De lange reis die Darwin maakte op de Beagle als scheepsbioloog heeft zijn leven veranderd. Vijf jaar lang verzamelde hij ongelofelijke hoeveelheden fossielen en monsters. Hij bedacht een systeem voor het verzamelen en categoriseren van specimens en ontwikkelde een zesde zintuig voor het herkennen van soorten. Zonder zijn diepe passie voor verzamelen had hij deze monsterklus nooit kunnen klaren. En als hij hier geen meester in was geworden, had hij nooit de theorie kunnen ontwikkelen die ons denken over leven voor altijd heeft veranderd.

Mastery 2 - Darwin

Wolfgang Amadeus Mozart kreeg de gelegenheid heel veel te oefenen. Op zijn vijfde was hij al een virtuoos op de piano. Hij was het echter zat om voor rijke mensen te blijven spelen. Zijn roeping bleek componeren te zijn en dat is hij dan ook gaan doen, ook al leidde dat tot een onherstelbare breuk met zijn vader. Een roeping wil gehoord worden, stelt Greene. En vaak moeten we daarvoor eerst obstakels overwinnen, zoals ouders die het beste met ons voor hebben, maar ons belemmeren te doen waar echt ons hart ligt. We zijn het aan onszelf verplicht onze roeping te vinden en die te volgen, wat er ook maar voor nodig is.

2. Stel leren centraal
Om meesterschap te bereiken moet je verschillende fasen door te beginnen met wat Greene de ‘apprenticeship phase’ noemt. Kies altijd de plek waar je het meeste kunt leren en ga nooit voor het geld. Als je gaat voor het bereiken van meesterschap, komt het geld vanzelf wel. Bovendien is het beter te wennen aan weinig geld, dan blijf je flexibel in het volgen van je pad. Natuurlijk heb je wel wat geld nodig om van te leven, maar dit hoeft geen belemmering te zijn je echte passie na te jagen. Einstein nam een simpel baantje bij een patentenbureau, zodat hij veel tijd over had voor zijn eigen gedachte-experimenten. Zijn eerste briljante theorieën bedacht hij in deze periode.

>>> Lees verder op FM.nl <<<

City Swalking

By Jeppe Kleyngeld

Return of the Prodigal Son . . . A Personal Account of Loss & Sorrow . . . Taking the Touristic Route . . . AK47 & Familiar Habits . . . and Finally; The Meaning of a Human
Life . . .

When thinking about Argentina, most people will think of famous soccer players, like Messi or Maradona. Or Maxima perhaps. Or grill & steak. Or economic crises… I think of my old pal Alejandro. I remember dropping him off at the gate of Schiphol Airport, 20 years ago. One last handshake, a big hug and watching him walk towards the departure gate…

Now he is back in the Netherlands, my old friend Alejandro from Argentina. I met him at the Leidseplein in Amsterdam on 14:00 in the afternoon the day before Kings Day. He was late. I think he always was late. But that is a cultural thing he later told me. ‘Jeppe, in the Netherlands, everything is very structured. If you want to play a game of tennis with somebody, you ask him at least a week in advance even if you want to play right now.’ Therefore, he let all his Dutch contacts know well in advance that he would be coming around at this time.

He learned a lot about Dutch culture and traditions when he was here in 1995. His curiosity was inspiring. In six months he learned to speak Dutch fluently, which everybody found very impressive. He made a lot of friends too. Me for example. He became one of my closest friends in just a few weeks time. This South-American monkey was pretty charming.

While waiting, I was reading a New York Times article about the rats of New York City. It said that rats tend to stay in the same area their whole lives. They don’t cover a lot of ground and rarely move. Cool huh? Then I got a WhatsApp: ‘Hey Jeep, I’m there in ten minutes.’ I got a nervous feeling. What will it be like seeing him again? Will I even recognize him? And am I still a cool guy he will enjoy hanging out with? But no problemo, it turned out. From the moment he stood in front of me, we were talking as if nothing ever changed and time just… well evaporated. Or something.

He was with a friend from Argentina: Fabio. His boyfriend it soon turned out. ‘I switched sides ten years ago’, he told me. He was in several relationships with woman, but something was never quite right. Then one day after his last relationship ended, he went to a large gay club in Buenos Aires and picked up a guy. The day after he kicked the guy out, and then he knew: ‘this is it for me’. Soon after he met Fabio.

His coming out among friends and family members was remarkably easy. In Argentina homosexuality is very accepted nowadays. Gay marriage became legal in 2009. While Argentina got more tolerant, the Netherlands has lost some of its tolerance, I regretfully informed my friend. When he was here with the student exchange programme in 1995, it was a blissful time or so it seemed. People from all backgrounds lived together in relative peace and harmony, and there was little bitterness and resentment.

Now that has changed. Was it the murder on Theo van Gogh that was the breaking point? Alejandro had heard about that shattering event off course. For centuries Amsterdam had been a free haven for all sorts of freaks & weirdos from every outskirt of the planet. A place where they could believe whatever they wanted to believe and nobody would bother them. We Dutch & international guests managed to live together so well for a long time. Have we lost that ability?

Fact is, we are losing ground fast to other countries that are advancing in tolerance and acceptance. Even in a notoriously backward country like the USA, quite a few states have legalized marijuana, while suppliers in the Netherlands still have to worry getting arrested while driving their greens to the coffeeshop. But no reason to get all depressed, not yet anyway. When we walked around in Amsterdam – after drinking a beer on Alejandro’s return – the vibe was good on this day preceding the second Kings Day on April 27, 2015.

While walking around to check out some of the touristic sites, we talked about the year he was here – 1995 – and what came afterwards. Going back to Argentina was a real hangover for Alejandro, and he couldn’t stay in touch. I told him no hard feelings whatsoever. I knew him a little and figured back then that, despite his easy going appearance, he wasn’t a complete lightweight when it came to emotional processing. He could not take his departure from the Netherlands lightly. He came here, found home and wanted to stick, but he had outstayed his one year ticket. There was no way in sight to stay here longer. Not legally anyway.

And Alejandro left a lot behind. The friendship we had developed was real, and he had adopted largely – if not completely – to the Dutch way of life: boerenkool, zuurkool, bloemkool, aardappelen, weed…. He was always good at adopting, this Argentinian. Very much one of Darwin’s own super species. His agility also became apparent from his current job: Manager Social Media for a large Argentinian company. He had obviously mastered the digital skills that have become so essential for survival in this challenging current age, constantly tapping, typing and swiping through a variety of useful apps and platforms on this oversized i-phone, while swalking through the city with me and Fabio on this cold but happy day in April.

Alejandro 1

Ajejandro (left) & Fabio

Their style of holiday was very much like my own; just walking around and sightseeing, occasionally stopping at bars and restaurants to load up on foods and drinks. His friend Fabio is a photography freak, stopping every 20 metres or so, to take a few shots of the impressive Amsterdam architecture. We started our walking tour at the Museumplein, and then headed back towards the Dam area, stopping underway to have pancakes (pannenkoeken) and bitterballen. We tried to bring back Alejandro’s ability to speak Dutch and it did after a while.

We also played the ‘remember when…’ game. How we met in 1995, when my parents offered to take Alejandro to France with us on Holiday. That decision was right; we had a terrific time there along with our other friend Boris. We talked about how we jumped from a 18 metre cliff into a lake. And I reminded him of a mini-twister that blew the stuff of a group of Dutch tourists in the water, but Alejandro can’t remember that one.

We also talked about the loads of marijuana we smoked during his stay in the Netherlands. And it was probably inevitable that we would smoke some on that day. Early evening, we headed over to The Doors, a small coffeeshop close to central station. The lightest weed we could get our hands on was AK47 that went for 10 euros per gram. I rolled a joint and lit it. I hadn’t smoked that stuff in ages, so it came in pretty hard. Same goes for those two Argentinian dudes. Then we were high. After about 10 minutes of indecisiveness (should we go or stay? Get a drink or shouldn’t? Leave the rest of the weed or take it?) we walked out and strolled through the Jordaan, where people were now setting up shop for Kings Day. Fabio said he enjoyed the fairy-tale like houses in the inner city, but for the rest we didn’t talk much. We just walked – stoned – and it felt great.

At the boys’ apartment we watched CNN. A massive earthquake had hit Nepal and caused a devastating loss of life and history. The presenter seemed mostly concerned with promoting a special feature Facebook introduced to help those involved in the disaster, but we couldn’t figure out what was so new about it. If you’re in a disaster you can use social media, so what? The footage for the broadcast was provided by Nepalese television, which doesn’t consist of much more than one old camera held together by duct tape. ‘Man, that’s sucks’, said Alejandro. ‘You live in the poorest country in the world, you own nothing, and then on top of everything else you get hit by a gigantic fucking earthquake.’

We talked some more and noticed that our particular way of conversing and thinking from our childhood came back. That was a nice realisation; some things just exist and don’t disappear. Even if we had changed, we were still the same people in a way. Some time later, I left the boys to crash and decided to walk back to my own sleeping address, straight through many kilometres of Kings Day crowd. I bought a beer from a street bar and started marching through the crowd. I loved it. My mind was like a racetrack, moving between memories past and observations from the current moment. Walking is terrific: the ultimate existential activity.

I figured I would probably get an emotional hangover from this little get together. I am rather sensitive for these kinds of meetings. For the idea that meetings with friends and loved ones can be so meaningful and yet so brief. That life itself is so brief. I might see Alejandro again. Maybe I’ll visit him in Argentina sometime. I took him 20 years to get back here, so I should be able to do it. Until then I’ll try to keep on walking and living, and Alejandro will do the same.

Is that the point of human existence, I wondered. To collect a large number of meaningful memories with friends and lovers? To feel things? I, like other humans I suppose, have the need for some narrative in my life. I will probably see Alejandro again. He will come back some day, or I will visit him in his country, and then one day one of us will learn of the others persons death of the other side of the world. I figured there is some narrative in that, but it is not Shakespeare. It’s more like Scorsese. Not much plot, but just life. And life is often very good as well. Especially in this little country we Dutch are all so damn lucky to live in. And I wished more of my countrymen would see that as well. But by then I didn’t care. I was confidently walking towards more bliss. And there was plenty of time to worry about the future later.

Icon 27 - Argentina